Wyjątkowy bursztyn trafił do Krakowa. W środku zachował się niezwykle rzadki owad

Radio Kraków
Dzisiaj 12:06 ( Edytowany Dzisiaj 12:23 )

Jeden z nielicznych na świecie bursztynów z zachowaną wewnątrz muchówką z rodziny Diopsidae – owadem charakteryzującym się oczami osadzonymi na długich szypułkach – został odnaleziony w Polsce i trafił do badań entomologa prof. Wiesława Krzemińskiego z Polskiej Akademii Nauk w Krakowie.

Fot. PAP/Łukasz Gągulski

– Bursztyn to cudowna kapsuła czasu. Owady zatopione w tym bursztynie ponad 40 milionów lat temu przetrwały w bardzo dobrym stanie. Są trójwymiarowe, możemy je porównywać ze współczesnymi – powiedział PAP prof. Wiesław Krzemiński z Instytutu Systematyki i Ewolucji Zwierząt Polskiej Akademii Nauk w Krakowie.

Bursztyn bałtycki z cennym okazem owada znalazł nauczyciel ze szkoły w Łosinnie (woj. mazowieckie) Robert Fallaszek, który kupił garść nieoszlifowanych bursztynów na kramach w Stegnie.

– Od lat zbieram i poszukuję inkluzji w bursztynach. Sam je szlifuję, poleruję i sprawdzam, co znajduje się w środku. W bursztynach bałtyckich często powtarzają się te same okazy muchówek, w tym przypadku zobaczyłem, że jest to coś innego, wyjątkowego, prawdopodobnie z rodziny Diopsidae – powiedział PAP Fallaszek.

Swoim odkryciem podzielił się z entomologiem z Krakowa. Naukowiec potwierdził, że w bursztynie została zachowana kilkumilimetrowa muchówka z rodziny Diopsidae, która żyła w tropikalnych lasach na terenie Europy około 42-45 mln lat temu. Według badacza to jeden z zaledwie ośmiu znanych przypadków zatopienia w żywicy tego rodzaju owada.

– Zajmując się ponad 30 lat inkluzjami bursztynowymi, widziałem pięć okazów, z czego trzy znajdują się w naszym muzeum – przyznał Krzemiński.

Prezentacja niezwykłego bursztynu. Fot. PAP/Łukasz Gągulski

1 / 13

Według informacji badacza, rodzina Diopsidae wyróżnia się budową głową, a jej najbardziej charakterystyczną cechą są oczy osadzone na bocznych wyrostkach głowy, tzw. szypułkach ocznych, bardzo rzadko spotykane wśród muchówek. Jak wyjaśnił, obserwowany w bursztynie gatunek jest już wymarły, natomiast współcześnie żyją jej kuzyni, czyli muchówki należące do innych gatunków, ale z tej samej rodziny. Można je zaobserwować w tropikalnym klimacie, przede wszystkim w Azji Południowo-Wschodniej i Afryce. W Europie ich przedstawiciela odnotowano w 1997 roku na Węgrzech.

Prof. Krzemiński podkreślił, że muchówka z rodziny Diopsidae żyła w eocenie, kiedy Ziemia była zalesioną planetą o znacznie wyższych temperaturach niż obecnie.

– Około 42-45 mln lat temu lasy produkowały ogromną ilość żywicy, do żywicy wpadały owady, żywica kamieniała, przez wody była niesiona do obecnego Morza Bałtyckiego, tam deponowana w dużych ilościach. I my to teraz znajdujemy – powiedział.

Bursztyn pozostanie w Polskiej Akademii Nauk w Krakowie, której Robert Fallaszek podarował okaz do badań.

Według profesora Krzemińskiego odkrycie dostarcza informacji o tym, jaki klimat panował na terenie Europy dziesiątki milionów lat temu, a także poszerza wiedzę o historii owadów. Wskazał, że kolejny okaz muchówki Diopsidae może przyczynić się do pogłębienia analiz dotyczących ewolucji tej rodziny.

Źródło:

Polska Agencja Prasowa

Autor:

Radio Kraków

Opracowanie:

Ewelina Kołpak

Komentarze (0)

Brak komentarzy

Zobacz także

                
        Centrum Dronów AGH. Bezzałogowce mają wspierać naukę, środowisko i przemysł

                calendar_today
                Wtorek, 2026.08.04            

                                                                                                                Jacek                                        Bańka
                                                                    
            share
        
            search
        
         Prawda czy fake?

        Ziemia straci grawitację podczas zaćmienia Słońca? NASA dementuje internetowy hit

                calendar_today
                Dzisiaj            

                                                                                                                Kamil                                        Wszołek
                                                                    
            share
        
            search
        
        Koło naczelnych

        Altruizm. Dlaczego zwierzęta pomagają obcym? 

                calendar_today
                Piątek, 2026.07.31            

                                                                                                                Anna                                        Piekarczyk
                                                                    
            share
        
            search

Najnowsze

Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy

Pod każdym materiałem na naszej stronie dostępny jest przycisk, dzięki któremu możecie Państwo wysyłać maile z opiniami. Wszystkie będą skrupulatnie czytane i nie pozostaną bez reakcji.

Opinie można wysyłać też bezpośrednio na adres [email protected]

Zapraszamy również do kontaktu z nami poprzez SMS - 4080, telefonicznie (12 200 33 33 – antena,12 630 60 00 – recepcja), a także na nasz profil na Facebooku oraz Twitterze

Kultura

Sport

Muzyka

Audycje

Podcasty

Kontakt

Ramówka

Studia nagraniowe

Wyjątkowy bursztyn trafił do Krakowa. W środku zachował się niezwykle rzadki owad

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Zobacz także

Centrum Dronów AGH. Bezzałogowce mają wspierać naukę, środowisko i przemysł

Ziemia straci grawitację podczas zaćmienia Słońca? NASA dementuje internetowy hit

Altruizm. Dlaczego zwierzęta pomagają obcym?

Najnowsze

Walka z suszą czy dewastacja rzeki? Spór gminy Sułkowice z Wodami Polskimi