- A
- A
- A
Dzwon Zygmunta w archiwach Radia Kraków
Za rok minie 500 lat od zawieszenia Dzwonu Zygmunt na wieży Katedry Wawelskiej. Dzwon, który towarzyszy Polakom w najtrudniejszych i najbardziej radosnych momentach historii, zna każdy. Pisali o nim poeci, śpiewali bardowie, opisywali go historycy. Przyglądamy się fenomenowi Dzwonu Zygmunta, zaglądając do archiwum Radia Kraków.Jest świadkiem czterystu dziewięćdziesięciu dziewięciu lat polskiej historii. Obwieszcza wielkie, piękne i straszne momenty - a jego brzmienie rozpoznają wszyscy krakowianie. Jeszcze niedawno był największym polskim dzwonem - dopóki w 1999 roku nie przewyższył go masą i rozmiarem licheński dzwon Maryja Bogurodzica. Nadal jednak Zygmunt pozostał dzwonem najpopularniejszym.
Skąd wziął się w Katedrze Wawelskiej?
- W roku 1520 pochodzący z Norymbergi ludwisarz Hans Behem, w swojej pracowni znajdującej się poza murami miasta, odlał na zlecenie królewskie dzwon przeznaczony dla Katedry Wawelskiej, bardzo kosztowny, ogromny odznaczający się pięknym brzmieniem - mówił badacz dziejów Krakowa, profesor Jan Małecki, który o Zygmuncie opowiadał Romanie Bobrowskiej w 1996 roku.
Dzwon Zygmunt został zawieszony na wieży katedralnej 499 lat temu - dziewiątego lipca 1521 roku. Miał być symbolem potęgi kraju i króla - dlatego zostały na nim odlane herby Polski i Litwy, - A oprócz tego wizerunek św. Stanisława, patrona korony i św. Zygmunta, patrona króla. Dzwon nazwano imieniem króla - Zygmunt.
Napis łaciński na Zygmuncie głosił, że "król kazał wykonać ten dzwon wielkością godny umysłu, uczynków i dzieł swoich". Jak tłumaczył profesor Małecki, takie "podkreślanie swoich zasług" było typowe dla epoki renesansu. Zygmunt to także symbol potęgi polskich ludwisarni - mówił w 1970 roku na antenie Radia Kraków doktor inżynier Dominik Syryjczyk z Politechniki Krakowskiej: - Ciężar królewskiego Zygmunta wynosi 8 ton, wysokość 1 m 93 cm, a średnica 2,5 m. Do rozruchu potężnego dzwonu potrzeba 6 silnych mężczyzn.
Rozkołysanie Zygmunta wymaga sporej siły, a przywilej bicia w ten dzwon ma jedynie około trzydziestu pięciu dzwonników, wśród nich jest jedna kobieta. Bicie w ten najsłynniejszy polski dzwon to ciężka, ale bardzo ważna dla krakowian praca. Tak o Zygmuncie mówił historyk Antoni Franaszek w audycji Radia Kraków z 1987 roku: - Wcześnie zauważyłem, że spokojny rok krakowski dzielą dni, kiedy dzwoni Zygmunt i że w życiu miasta odgrywa on ważną rolę. Na Boże Narodzenie, na Wielkanoc, na Boże Ciało dzwonił z zasady. Wtedy szły na Wawel tłumy w świątecznym weselu i słyszały jego głos napędzający ulice miasta. Już w przeddzień mawiano w Krakowie, że Zygmunt będzie dzwonił i gdy spodziewano się go usłyszeć, otwierano okna, by jego dźwięk wpłynął do mieszkania, jakby przynosząc błogosławieństwo życiu. Bardzo rzadko dzwon dzwonił niespodziewanie - podkreślał Antoni Franaszek.
Obwieszczał w ostatnim stuleciu między innymi śmierć marszałka Józefa Piłsudskiego, wybór Jana Pawła II na papieża, przystąpienie Polski do Unii Europejskiej, katastrofę samolotu rządowego w Smoleńsku, przybycie papieża Franciszka na Wawel, śmierć kardynała Franciszka Macharskiego, pożar katedry Notre Dame w Paryżu, a ostatnio - dzwonił podczas modlitwy o ustanie pandemii COVID-19.
Dzwon Zygmunt jest dostępny dla zwiedzających, którzy chcieliby się zetknąć z tym liczącym pół wieku historycznym artefaktem.
Dotknięcie serca dzwonu ma podobno przynosić szczęście - przypominamy tylko o dezynfekcji rąk.
Martyna Masztalerz/sp
Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy
Pod każdym materiałem na naszej stronie dostępny jest przycisk, dzięki któremu możecie Państwo wysyłać maile z opiniami. Wszystkie będą skrupulatnie czytane i nie pozostaną bez reakcji.
Opinie można wysyłać też bezpośrednio na adres [email protected]
Zapraszamy również do kontaktu z nami poprzez SMS - 4080, telefonicznie (12 200 33 33 – antena,12 630 60 00 – recepcja), a także na nasz profil na Facebooku oraz Twitterze.
Zastrzegamy sobie prawo publikacji wybranych opinii.
Komentarze (0)
Najnowsze
-
21:50
Wielu szczęśliwców już kupiło wymarzone lektury, inni wciąż nie mają dość...
-
18:36
Prof. Łukasz Gaweł: Największą chorobą instytucji kultury jest serwilizm i absurdalna hierarchia
-
17:29
"Primetime" Lance'a Oppenheima
-
16:57
Galeria Krakowska będzie zamknięta także w sobotę. Niektóre sklepy mogą jednak działać
-
16:38
"Pięciu Franciszków": Najpierw były podcasty Radia Kraków, teraz przyszedł czas na wyjątkową książkę
-
16:32
33. Festiwal Etiuda&Anima - ogłaszamy program!
-
16:19
"Pani Basia poważnie traktowała młodych czytelników". Barbara Gawryluk i jej książki dla dzieci
-
16:18
Nowe mieszkania z czynszem 26 zł od metra. Dlaczego część chętnych zrezygnowała?
-
16:03
20-miesięczna dziewczynka ze złamaniami i krwiakami. Sprawa pary z Nowego Sącza trafiła do sądu
-
15:19
Pijany kierowca uciekał przed policją. Pościg zakończył się w rowie
-
14:44
Nietypowe spotkanie w Krakowie. Kobieta z córką znalazły chorego jenota
-
14:36
Wszystkie twarze Anny Jagiellonki. Wyjątkowa wystawa na Wawelu
-
14:20
Przez ponad 200 lat uważano go za kopię. Sensacyjne odkrycie na Wawelu
-
13:06
Dyrektorka Centrum Kultury w Krynicy do odwołania. Burmistrz zapowiada zawiadomienie do prokuratury
-
10:45
Kraków prof. Agnieszki Chłosty-Sikorskiej - Służba zdrowia - odc. 19 - Rydygier. Szpital, na który Nowa Huta musiała poczekać
-
15:05
Przebarwienia – dlaczego tak trudno się ich pozbyć?
Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy
Pod każdym materiałem na naszej stronie dostępny jest przycisk, dzięki któremu możecie Państwo wysyłać maile z opiniami. Wszystkie będą skrupulatnie czytane i nie pozostaną bez reakcji.
Opinie można wysyłać też bezpośrednio na adres [email protected]
Zapraszamy również do kontaktu z nami poprzez SMS - 4080, telefonicznie (12 200 33 33 – antena,12 630 60 00 – recepcja), a także na nasz profil na Facebooku oraz Twitterze