„Opioidy dowożone jak pizza". Ekspertka o lukach w prawie, które kosztowały życie

Patryk Kubiak
Co niesie dzień
Piątek, 2025.11.21

Śledztwo w sprawie nielegalnego handlu opioidami w Małopolsce ujawniło mechanizm, w którym fałszywe recepty, łatwy dostęp przez teleporady i niekontrolowany obieg leków prowadziły do uzależnień i tragedii. Anna Czekaj z Okręgowej Izby Aptekarskiej, która była gościnią Radia Kraków, wyjaśnia, jak działają opioidy i psychotropy oraz w jaki sposób trafiają na czarny rynek, dlaczego ich nielegalny obrót rośnie mimo bardziej restrykcyjnych przepisów.

Zdjęcie ilustracyjne/ Fot. Pexels.

W Małopolsce aresztowano gang handlujący opioidami i psychotropami.
Opioidy i psychotropy to silne leki uzależniające, których działanie euforyczne jest szczególnie atrakcyjne dla osób w kryzysie emocjonalnym.
Nielegalny rynek opiera się na fałszywych receptach, często wystawianych przez nieuczciwych lekarzy, oraz na imporcie i syntetycznych analogach.
Nowelizacja prawa z 2024 r., likwidująca teleporady jako formę przepisywania opioidów, znacząco ograniczyła ten proceder.
W Polsce nie ma epidemii opioidowej, ale zagrożenie rośnie — przede wszystkim przez syntetyczne opioidy i łatwy dostęp dla osób młodych.

Posłuchaj rozmowy Patryka Kubiaka z Anną Czekaj.

Czym są opioidy i dlaczego tak łatwo uzależniają?

Anna Czekaj tłumaczy: opioidy to leki przeciwbólowe działające na receptory w układzie nerwowym. Silnie zmniejszają ból, ale też wywołują uczucie euforii. To właśnie ten efekt sprawia, że są niebezpieczne i prowadzą do uzależnienia — często szybko i niepostrzeżenie. Ekspertka wymienia fentanyl, szczególnie groźny ze względu na moc i tempo działania. Psychotropy działają na nastrój i psychikę, również uzależniają przy dłuższym stosowaniu.

Czekaj podkreśla, że coraz częściej po opioidy i psychotropy sięgają także ludzie w stresie i kryzysie psychicznym — aby złagodzić lęk, poprawić nastrój, oderwać się od problemów.

Osoby, które stosują się do zaleceń lekarza, przeważnie są poinstruowane dokładnie, jakie ryzyko niesie dłuższe stosowanie. Niestety, opioidy i psychotropy pojawiają się na rynku nielegalnym. Często sięgają po nie osoby nie w celu leczenia bólu, tylko w celu osiągnięcia uczucia euforii

- opowiada rozmówczyni.

Młode kobiety zmarły po zażyciu leków. Krakowscy śledczy rozbili gang handlarzy opioidami

Skąd biorą się opioidy na czarnym rynku? Fałszywe recepty i dostawy jak „pizza”

Gościni opisuje mechanizm: część leków trafia z nielegalnych źródeł zza granicy, ale najgroźniejszy jest proceder „wyprowadzania” ich z systemu ochrony zdrowia przez nieuczciwych lekarzy. Czekaj opowiada wstrząsającą historię 21-letniej Samanty, pacjentki uzależnionej od opioidów. Jej doświadczenie pokazuje skalę dostępności – dealerzy dowozili jej środki jak jedzenie na zamówienie.

Zapytałam ją, jak łatwo jest dostać te środki, od których się uzależniła. Powiedziała, że właściwie to do nich miała taki dostęp, jakby dostawca przywoził jej do domu pizzę. Było to dla mnie szokujące

- opowiada Czekaj.

Duża część opioidów trafiała na rynek dzięki receptom wystawianym podczas teleporad. Do listopada 2024 roku można było przepisać nawet silne opioidy bez spotykania się z pacjentem. Ten mechanizm był nadużywany przez przestępców — w tym lekarza z Dolnego Śląska zatrzymanego w śledztwie. Zmiana prawa zamknęła tę furtkę, wymagając bezpośredniej wizyty przed wystawieniem recepty.

Dziś lekarz musi spotkać się z pacjentem na wizycie i dopiero wtedy, oceniając rzeczywisty jego stan, zapisać te leki. Ta zmiana prawna spowodowała, że wystawianie tych recept jest znacznie rzadsze

- tłumaczy gościni Radia Kraków.

Nitazeny - nowy groźny następca fentanylu na europejskim rynku narkotykowym

Skala problemu w Polsce – nie epidemia, ale realne zagrożenie

Według badań CBOS około 15 tysięcy osób w Polsce zażywa opioidy i są od nich uzależnione. To mniej niż w Europie Zachodniej czy USA, ale dynamika wzrostu jest niepokojąca. Zagrożenie zwiększają syntetyczne pochodne fentanylu, pojawiające się w obiegu narkotykowym.
Ekspertka podkreśla, że mimo niskich statystyk zagrożenie jest realne:

Nie możemy absolutnie odetchnąć z ulgą. Rzeczywiście, w Polsce nie ma epidemii opioidów podobnej do amerykańskiej. (…) Ale rynek nielegalny się zwiększa. Jest to zagrożenie naprawdę realne. Największym zagrożeniem są syntetyczne opioidy prowadzące do dużego ryzyka przedawkowania.

Pragną wolności, ale popadają w uzależnienia. Dlaczego młodzi ludzie tracą poczucie sensu?

Autor:

Patryk Kubiak

Komentarze (2)

Ninka

2025-11-22

To co się dzieje z tym nielegalnym obrotem to jakaś masakra. Człowiek idzie do apteki po zwykłe leki, a obok w kraju kwitnie handel opioidami jak paczkami z dowozem.

lesio

2025-11-21

kto? gościni ? was tam uczyli języka w szkole ? może gościówa ? tej nowomowy nie da się czytać bez uśmiechu :D

Kultura

Sport

Muzyka

Audycje

Podcasty

Kontakt

Ramówka

Studia nagraniowe

„Opioidy dowożone jak pizza". Ekspertka o lukach w prawie, które kosztowały życie

Czym są opioidy i dlaczego tak łatwo uzależniają?

Skąd biorą się opioidy na czarnym rynku? Fałszywe recepty i dostawy jak „pizza”

Skala problemu w Polsce – nie epidemia, ale realne zagrożenie

Komentarze (2)

Dodaj komentarz

Najnowsze

Dantejskie sceny przy Kopernika 7 w Krakowie. Operacje bez znieczulenia

Cztery długie lata Wisły Kraków w pierwszej lidze. Tak wyglądała droga do Ekstraklasy

„Samorządowy system łupów”. Ekspert: lokalna władza wymyka się kontroli

Basen Korony wreszcie do remontu. Będzie nie tylko pływalnia

Skandal w Zespole Szkół w Limanowej. Do sieci trafiło nagranie

"Kraków dla Mieszkańców" zawiadamia prokuraturę. Chodzi o umowy z mecenasem Kociołkiem

Premier Węgier z wizytą w Krakowie

O sztucznej inteligencji, świadomości i ewolucji. Startuje Copernicus Festival

Kolejne gminy przy Zakopiance chcą ograniczyć chaos reklamowy. „Billboardy mają zniknąć”

Jak zapłacić za parking przez aplikację i uniknąć kolejek?

"Najbardziej interesowali ją ci, których nie mogła mieć". Osiecka uwodziła i znikała

Wybór pompy ciepła do domu – jak dobrze do niego podejść?

Referendum w Chrzanowie. Burmistrz: „To była wyjątkowa sytuacja”

„To nie jest już ten sam Liban”. O codzienności chrześcijan Bliskiego Wschodu

Kolejne utrudnienia na Zakopiance. Będą zwężenia jezdni i zmiany w organizacji ruchu

Ponad dwa tysiące osób dopisało się do głosowania w Krakowie. Efekt referendum?

Nie ma już utrudnień po wypadku w Nowej Hucie, gdzie tramwaj potrącił pieszego

Co naprawdę „widzi” chatbot? Naukowcy z UJ badają decyzje sztucznej inteligencji

Kraków wyda pierwszy akt małżeństwa jednopłciowego. Pary czeka jednak nietypowy wpis w dokumentach

Wieczysta Kraków i Chrobry Głogów zameldowały się w strefie barażowej

„Opioidy dowożone jak pizza". Ekspertka o lukach w prawie, które kosztowały życie

Czym są opioidy i dlaczego tak łatwo uzależniają?

Skąd biorą się opioidy na czarnym rynku? Fałszywe recepty i dostawy jak „pizza”

Skala problemu w Polsce – nie epidemia, ale realne zagrożenie

Komentarze (2)

Dodaj komentarz

Najnowsze

Dantejskie sceny przy Kopernika 7 w Krakowie. Operacje bez znieczulenia

Cztery długie lata Wisły Kraków w pierwszej lidze. Tak wyglądała droga do Ekstraklasy

„Samorządowy system łupów”. Ekspert: lokalna władza wymyka się kontroli

Basen Korony wreszcie do remontu. Będzie nie tylko pływalnia

Skandal w Zespole Szkół w Limanowej. Do sieci trafiło nagranie

"Kraków dla Mieszkańców" zawiadamia prokuraturę. Chodzi o umowy z mecenasem Kociołkiem

Premier Węgier z wizytą w Krakowie

O sztucznej inteligencji, świadomości i ewolucji. Startuje Copernicus Festival

Kolejne gminy przy Zakopiance chcą ograniczyć chaos reklamowy. „Billboardy mają zniknąć”

Jak zapłacić za parking przez aplikację i uniknąć kolejek?

"Najbardziej interesowali ją ci, których nie mogła mieć". Osiecka uwodziła i znikała

Wybór pompy ciepła do domu – jak dobrze do niego podejść?

Referendum w Chrzanowie. Burmistrz: „To była wyjątkowa sytuacja”

„To nie jest już ten sam Liban”. O codzienności chrześcijan Bliskiego Wschodu

Kolejne utrudnienia na Zakopiance. Będą zwężenia jezdni i zmiany w organizacji ruchu

Ponad dwa tysiące osób dopisało się do głosowania w Krakowie. Efekt referendum?

Nie ma już utrudnień po wypadku w Nowej Hucie, gdzie tramwaj potrącił pieszego

Co naprawdę „widzi” chatbot? Naukowcy z UJ badają decyzje sztucznej inteligencji

Kraków wyda pierwszy akt małżeństwa jednopłciowego. Pary czeka jednak nietypowy wpis w dokumentach

Wieczysta Kraków i Chrobry Głogów zameldowały się w strefie barażowej

Kontakt

12 630 61 01

Wyślij wiadomość

Wyślij opinię