Miniprzewodnik po Tarnowie

Co Niesie Dzień - Wakacyjne Skarby Małopolski
Sobota, 2020.08.15

Perła renesansu, miasto wielu kultur i w końcu Polski Biegun Ciepła. I te wszystkie określenia opisują jedno miasto, które można odkrywać wielokrotnie! Pełne wspaniałych zabytków i nieoczywistych ścieżek. Do tych określeń należałoby też dodać, że jest to miasto polskiego Edisona – Jana Szczepanika... oraz miasto najkrótszego tramwaju – bo biegnąca z dworca do centrum linia tramwajowa miała zaledwie 2 i pół kilometra. I takich ciekawostek można by wymieniać jeszcze wiele. Zabieramy Państwa do Tarnowa - Teresa Gut i Magdalena Zbylut-Wiśniewska oraz ich goście.

fot: Paweł Topolski

posłuchaj rozmowy z Kingą Smółką

Zegar ratuszowy

1 / 4

Jednym z najbardziej znanych zabytków Tarnowa jest piękny, renesansowy ratusz! Obecnie znajduje się tam siedziba Muzeum Okręgowego. Ale my zapraszamy Państwa, aby przyjrzeć się jego 30-metrowej wieży.

To w niej ukryty jest mechanizm najstarszego w Polsce ręcznie nakręcanego zegara ratuszowego. Instalacja jest ogromna! I wymaga wiele pracy. Pan Klaudiusz dba o mechanizm i codziennie nakręca zegar ręcznie.

Obecnie, ze względu na pandemię koronawirusa, ta część ratusza jest zamknięta dla zwiedzających. Nam jednak udało się tam wejść, a oprowadziła nas Kinga Smółka z Muzeum Okręgowego w Tarnowie.

Mościce

1 / 10

Od centrum Tarnowa to tylko 4 kilometry, ale można powiedzieć, że to zupełnie inny świat. Zapraszamy Państwa teraz do Mościc - jednej z dzielnic Tarnowa, ale wyjątkowej bardziej od pozostałych.

Mościce są bowiem nazywane coraz częściej "tarnowską Nową Hutą". Ile w tym prawdy? Odpowiedzi szukałyśmy w ramach spaceru z Barbarą Bułdys z Muzeum Okręgowego w Tarnowie i Kasią Nalezińską, mościczanką.

Wystawa BWA

1 / 6

Nasze mobilne studio stanęło przed siedzibą Biura Wystaw Artystycznych w Tarnowie. Zabraliśmy Was do środka na wystawę tarnowskich artystów - VII Salon BWA Tarnów.

W wielości technik i tematów, jedna praca budzi szczególne zainteresowanie. Szklana instalacja Marty Wojciechowskiej. Artystka zawiesiła na żyłkach setki abstrakcyjnych form. Efekt? Doskonały! Proszę posłuchać...

Gotowanie w Starej Łaźni

1 / 18

„Zmartwienia lepiej przełknąć z zupą” - mówi stare żydowskie przysłowie. A to oznacza, że ta kuchnia po prostu musi uszczęśliwiać. Dlatego zabraliśmy Was w kulinarną podróż do przedwojennego Tarnowa i Galicji.

Wtedy w Tarnów był miastem wielu kultur, co nie pozostawało bez znaczenia w serwowanych potrawach. Obecnie podtrzymywaniem żydowskich tradycji kulinarnych zajmuje się restauracja Stara Łaźnia. Jej właściciel Krzysztof Chuderski oraz szefowa kuchni Katarzyna Sikora, zdradzili nam przepisy, które sami odnaleźli w starych książkach kucharskich.

Wspinaczka

1 / 7

Tarnów to mekka polskiej wspinaczki sportowej. To stąd pochodzi między innymi Edyta Ropek – trzykrotna zdobywczyni Pucharu Świata, wicemistrzyni świata i mistrzyni Europy. To tutaj trenuje mistrz świata i europy, Marcin Dzieński.

A my byłyśmy ciekawe, jak wyglądają treningi zawodników. Pojechałyśmy do Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej, gdzie znajduje się jedna z kilku w mieście profesjonalnych ścianek wspinaczkowych i podglądałyśmy jak na ściankach radzą sobie wschodzące gwiazdy tego sportu – siostry Aleksandra i Natalia Kałuckie.

Tarnów

1 / 12

Ul. Żydowska

Najstarszą część dzielnicy zamieszkałej niegdyś przez Żydów tworzą ulice Żydowska i Wekslarska. Zachowane tam kamienice, pochodzące z XVII i XVIII wieku, prezentują najbardziej charakterystyczny dla Żydów zwarty charakter zabudowy, z wąskimi przesmykami pomiędzy kamienicami, wąskimi sieniami oraz maluteńkimi podwórkami. Charakterystyczne są także, niespotykane w zachodniej części Starego Miasta, wąskie ściany frontowe. We framugach drzwi wejściowych można odnaleźć ślady po mezuzie, czyli zwoju pergaminu zawierającego fragmenty Tory. W niektórych domach zachowały się żelazne okiennice dawnych żydowskich sklepów.

Międzynarodowy Tabor Pamięci Romów na Rynku w Tarnowie

Międzynarodowy Tabor Pamięci Romów to ważne wydarzenie integrujące Cyganów, podobnie jak festiwale w Gorzowie Wielkopolskim i Ciechocinku, czy pielgrzymki do Częstochowy i Limanowej.

Tabor odwiedza miejsca związane z romską martyrologią: Żabno, Bielcza, Borzęcin oraz Szczurowa to upamiętnione miejsca kaźni z czasów II wojny światowej.

Będąc w Tarnowie, zobaczcie też koniecznie:

Cmentarz żydowski
Tarnowska nekropolia należy do największych, najstarszych i najlepiej zachowanych na terenie południowej Polski. Zajmuje powierzchnię 3,20 ha, znajduje się na nim około sześć tysięcy nagrobków. Najstarsze pochodzą z XVII wieku. Na niektórych zachowały się ślady polichromii, większość posiada bogatą symbolikę i ornamentykę. Nagrobki zdobią inskrypcje w językach: hebrajskim, jidysz, niemieckim i polskim. Cmentarz został założony w XVI wieku (pierwsza wzmianka źródłowa pochodzi z 1581 roku) na terenie ówczesnego miejskiego folwarku Pogwizdów.

Dewastowany przez Niemców podczas okupacji, był miejscem masowych egzekucji Żydów z tarnowskiego getta od czerwca 1942 do września 1943 roku. Po wojnie, w 1946 roku, żydowski rzeźbiarz Dawid Becker, ustawił na miejscu masowej mogiły pomordowanych pomnik, złamaną kolumnę, pochodzącą z ruin Synagogi Nowej (Jubileuszowej) w Tarnowie. Wyryty na niej w języku hebrajskim cytat A słońce świeciło i nie wstydziło się… jest wyjęty z poematu Nahmana Bialika, stworzonego po pogromie Żydów w Kiszyniowie na Ukrainie, w 1903 roku.
Od 1989 roku cmentarz otoczony jest opieką miasta oraz Komitetu Opieki Nad Zabytkami Kultury Żydowskiej w Tarnowie. Został wpisany na krajową listę zabytków. Odbudowano i uzupełniono ogrodzenie, usunięto dziko rosnące zarośla, ustawiane są przewrócone nagrobki. Na cmentarzu zachowały się nagrobki rabinów, sędziów, artystów, działaczy syjonistycznych oraz kwatera Żydów, żołnierzy armii austro – węgierskiej, zmarłych w pobliskim szpitalu podczas I wojny światowej.

Kuta z żelaza, przedwojenna brama cmentarza znajduje się obecnie w Holocaust Memorial Museum w Waszyngtonie, podarowana przez prezydenta RP Lecha Wałęsę, podczas jego wizyty w USA w 1991 roku. Jest to drugi co do wielkości obiekt w tym muzeum. Cmentarz żydowski w Tarnowie jest czynnym cmentarzem, zarządzanym przez Gminę Wyznaniową Żydowską w Krakowie.
Dzięki staraniom Komitetu Opieki nad Zabytkami Kultury Żydowskiej w Tarnowie i realizowanemu przezeń w latach 2017-2019 projektowi wykonano prace konserwatorskie przy wybranych nagrobkach. Cmentarz doczekał się monografii pod tytułem „Cmentarz żydowski w Tarnowie” autorstwa Leszka Hońdo oraz aplikacji mobilnej.

Birma

Jedyna pozostałość po Starej Synagodze. Otoczenie Bimy, pobliski pl. Rybny oraz mury miejskie zostały w 2011 r. gruntownie wyremontowane i stanowią kolejną wizytówkę Tarnowa. Od lat pod Bimą organizowane są koncerty w ramach obchodów Dni Pamięci Żydów Galicyjskich.

Kolorowe wozy cygańskie na dziedzińcu Muzeum Etnograficznego w Tarnowie

W dawnym zajeździe podmiejskim przy ul. Krakowskiej 10 mieści się najsłynniejsze polskie Muzeum Etnograficzne, znane z pierwszej w Europie stałej wystawy poświęconej historii i kulturze Romów. Na dziedzińcu muzeum można wziąć udział w cygańskim ognisku, podziwiać tańce Cyganek ubranych w barwne stroje (na życzenie), jak również zobaczyć prawdziwe cygańskie wozy. Każdego roku w lipcu wyrusza stąd „Tabor Pamięci”, który ściąga do Tarnowa nie tylko Romów, ale i turystów z całego świata. Podczas kilkudniowej wędrówki po Ziemi Tarnowskiej zaznać można koczowniczego życia Cyganów.

Turystyka winiarska „EnoTarnowskie” jest nowym magnesem przyciągającym do regionu tarnowskiego jako krainy rozwijającego się winiarstwa i dobrych win. Tarnowskie winnice (około 40) stanowią doskonałą bazę do rozwoju enoturystyki w tym regionie. A region ten ze względu na swój lokalny klimat posiada świetne warunki do zakładania winnic. „EnoTarnowskie” otrzymało tytuł Polskiej Organizacji Turystycznej „Najlepszy produkt turystyczny 2019 roku” jako jeden z 10 w całej Polsce!

Parterami Tarnowskiej Organizacji Turystycznej w projekcie „EnoTarnowskie”, oprócz lokalnych winiarzy, są gminy i miasta: Tarnów, Pleśna, Ciężkowice i Tuchów.

Partnerzy

Tematy: Wakacyjne Skarby Małopolski

Komentarze (0)

Brak komentarzy

Kultura

Sport

Muzyka

Audycje

Podcasty

Kontakt

Ramówka

Studia nagraniowe

Miniprzewodnik po Tarnowie

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Najnowsze

Po Tymbarku alarm także w Dobrej. Susza daje się we znaki mieszkańcom

Tak wygląda nowa atrakcja krakowskiego ZOO. Kładka wśród koron drzew

Dwa fotoradary mają trafić do Krakowa. Inspektorat czeka na decyzję magistratu

Uczniowie w Swoszowicach trzy razy w tygodniu zaczynają lekcje o 7.10. Dlaczego tak wcześnie?

Będą surowsze kary za łamanie przepisów na przejazdach kolejowych. Maszyniści zapowiadają protest

Nie tylko podatki i kontrole. Czym jeszcze zajmuje się Krajowa Administracja Skarbowa?

Śladami zbrodni w Krakowie. Wraca festiwal Krakowski Czas Kryminału

Bocheńczak poza wyborami. Politolog: „To kompromitacja i zimny prysznic dla Konfederacji”

Po ponad 400 latach znów spoczną w tarnowskiej katedrze. Szykuje się książęcy pogrzeb

Czarna seria na małopolskich drogach. Zginęło już 19 motocyklistów

Znamy plany Narodowego Starego Teatru na nowy sezon

Polska premiera płyty „Pont de Vie” Maćka Pysza

Progi miały zmusić kierowców do zwolnienia. Na Solnej w Krakowie posypały się mandaty

Premiera pasa Suunto SMART HR Belt 2. Nowy standard pomiaru tętna i dynamiki biegu

Jednoosobowa Rada Gminy w Mszanie Dolnej. Pierwszy taki przypadek w Polsce

Michał Drewnicki chce domknąć III obwodnicę Krakowa

Czołowe zderzenie aut na drodze krajowej k. Dąbrowy Tarnowskiej

Aleksandra Owca chce miejskich akademików w Krakowie. „Mówienie, że się nie da, to wybór polityczny”

Białaczka, z którą można żyć

Kraków prof. Agnieszki Chłosty-Sikorskiej - Służba zdrowia - odc. 12 - Św. Łazarz – serce krakowskiej medycyny

Miniprzewodnik po Tarnowie

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Najnowsze

Po Tymbarku alarm także w Dobrej. Susza daje się we znaki mieszkańcom

Tak wygląda nowa atrakcja krakowskiego ZOO. Kładka wśród koron drzew

Dwa fotoradary mają trafić do Krakowa. Inspektorat czeka na decyzję magistratu

Uczniowie w Swoszowicach trzy razy w tygodniu zaczynają lekcje o 7.10. Dlaczego tak wcześnie?

Będą surowsze kary za łamanie przepisów na przejazdach kolejowych. Maszyniści zapowiadają protest

Nie tylko podatki i kontrole. Czym jeszcze zajmuje się Krajowa Administracja Skarbowa?

Śladami zbrodni w Krakowie. Wraca festiwal Krakowski Czas Kryminału

Bocheńczak poza wyborami. Politolog: „To kompromitacja i zimny prysznic dla Konfederacji”

Po ponad 400 latach znów spoczną w tarnowskiej katedrze. Szykuje się książęcy pogrzeb

Czarna seria na małopolskich drogach. Zginęło już 19 motocyklistów

Znamy plany Narodowego Starego Teatru na nowy sezon

Polska premiera płyty „Pont de Vie” Maćka Pysza

Progi miały zmusić kierowców do zwolnienia. Na Solnej w Krakowie posypały się mandaty

Premiera pasa Suunto SMART HR Belt 2. Nowy standard pomiaru tętna i dynamiki biegu

Jednoosobowa Rada Gminy w Mszanie Dolnej. Pierwszy taki przypadek w Polsce

Michał Drewnicki chce domknąć III obwodnicę Krakowa

Czołowe zderzenie aut na drodze krajowej k. Dąbrowy Tarnowskiej

Aleksandra Owca chce miejskich akademików w Krakowie. „Mówienie, że się nie da, to wybór polityczny”

Białaczka, z którą można żyć

Kraków prof. Agnieszki Chłosty-Sikorskiej - Służba zdrowia - odc. 12 - Św. Łazarz – serce krakowskiej medycyny

Kontakt

12 630 61 01

Wyślij wiadomość

Wyślij opinię