-
Zabytki Ukrainy są systematycznie niszczone – to świadome działanie wymierzone w kulturę i tożsamość narodu.
-
Od pierwszych dni wojny działa projekt Ukraina Pomagamy, w którym konserwatorzy i artyści wspierają ochronę dziedzictwa i prowadzą akcje pomocowe.
-
Polsko-ukraińska współpraca obejmuje m.in. zabezpieczanie rzeźb, digitalizację, szkolenia i edukację właścicieli obiektów.
-
Wystawa „Nadzieja w zamknięciu” w Krakowie dokumentuje ratowanie zabytków i pokazuje nadzieję w czasie wojny.
- A
- A
- A
"To świadome niszczenie kultury". Jak konserwatorzy z Polski i Ukrainy chronią wspólne dziedzictwo
„To świadome niszczenie ukraińskiej kultury – mówiła w Radiu Kraków konserwatorka Anna Kudzia, koordynatorka projektu Ukraina Pomagamy. – Zabytki są niszczone często bezpowrotnie – dodaje dr Katarzyna Góralczyk z Instytutu Bezpieczeństwa Dziedzictwa. Obie podkreślają, że Polska musi wyciągać wnioski z doświadczeń Ukrainy i wzmacniać system ochrony własnych dóbr kultury.Dziedzictwo kultury na celowniku
Dr Katarzyna Góralczyk z Instytutu Bezpieczeństwa Dziedzictwa podkreśla, że zabytki w Ukrainie są ofiarą bombardowań, grabieży i podpaleń. „Zarówno materialne, ruchome, nieruchome obiekty są niszczone często bezpowrotnie” – wyjaśnia.
„To świadome niszczenie kultury”
Anna Kudzia, konserwatorka i koordynatorka projektu Ukraina Pomagamy, zwraca uwagę, że ataki na zabytki nie są przypadkowe. „To jest świadome działanie po to, żeby zniszczyć ukraińską kulturę” – podkreśla. Jednocześnie krytykuje używanie w Polsce pojęcia „zmęczenie wojną”:
„Żeby poczuć zmęczenie wojną, trzeba z nami pojechać i chwilę pożyć w Ukrainie”.
Polsko-ukraińska współpraca konserwatorska
Anna Kudzia przypomina, że od lat polscy konserwatorzy pracują przy wspólnym dziedzictwie. Od pierwszych dni wojny powstała inicjatywa Ukraina Pomagamy, której członkowie zajmują się nie tylko ewakuacją ludzi, ale też dostarczaniem apteczek i materiałów ratowniczych. „To był głos serca – nasi przyjaciele walczą, a my musimy pomagać” – mówi.
Zabezpieczanie zabytków – chaos i nauka w praktyce
Konserwatorzy działali początkowo w chaosie, wykorzystując dostępne materiały, by chronić rzeźby i architekturę Lwowa. Z czasem, dzięki pomocy z Polski, zabezpieczenia stawały się profesjonalne. „Pierwsze dwa miesiące były bardzo ciężkie. Mało snu, mnóstwo wolontariuszy, chaos wojny – ale działaliśmy” – wspomina Kudzia.
Wnioski dla Polski
Dr Katarzyna Góralczyk zaznacza, że wojna w Ukrainie to praktyczna lekcja dla polskich służb i instytucji. „To skarbnica wiedzy i dobrych praktyk. Nie musimy otwierać drzwi, które już zostały otwarte” – mówi. Instytut Bezpieczeństwa Dziedzictwa prowadzi szkolenia i ćwiczenia, dzięki którym właściciele obiektów uczą się, jak właściwie zabezpieczać zabytki.
Szczególnie podkreśla sukces lokalny: „Archidiecezja krakowska jest pierwszą kompleksowo przeszkoloną archidiecezją w kraju. Proboszczowie wiedzą, co mają robić i są już tego efekty”. Góralczyk dodaje, że dzięki temu Małopolska staje się „zieloną wyspą na mapie Polski” w zakresie ochrony dziedzictwa.
Wystawa „Nadzieja w zamknięciu”
Efekty pracy konserwatorów można zobaczyć w Międzynarodowym Centrum Kultury w Krakowie. Fotografie Natalii Jastrzębskiej pokazują codzienność zespołu konserwatorskiego podczas wojny.
„Ratujemy przeszłość dla przyszłości. To nasza forma oporu wobec agresora” – mówi Anna Kudzia.
Komentarze (0)
Najnowsze
-
22:04
Igrzyska 2026. Polak Felix Pigeon ósmy w wyścigu na 500 m w short tracku
-
21:16
TOPR poszukuje turysty, który zaginął w okoliach Kasprowego Wierchu
-
20:44
Krakowski festiwal "Boska Komedia" bez ministerialnej dotacji
-
19:51
Ksiądz Jacek Prusak o procesie biskupa Jeża: "Krzywdy nie można przedawnić"
-
18:49
Hybrydowe pociągi z nowosądeckiego Newagu jadą w Polskę
-
17:52
Ile zarabia biskup? Andrzej Jeż ujawnił wysokość swoich zarobków podczas rozprawy w sądzie
-
17:19
Oto nadjeżdżają hybrydowe składy z NEWAG-u!
-
16:34
Trzęsienie ziemi w Cracovii. Elżbieta Filipiak zrezygnowała ze stanowiska prezesa
-
16:26
Nielegalne odpady w Koźmicach Małych? Prokuratura wszczyna śledztwo
-
16:15
Igrzyska 2026/biathlon - Polki szóste w sztafecie, wygrana Francuzek
-
15:44
Ratownik TOPR, Jan Elantkowski, zadebiutuje na igrzyskach we Włoszech
-
15:07
"Lubię tutaj przychodzić, bo widzicie we mnie człowieka". Apteka Darów działa już 35 lat!
-
15:03
Pies w parku? Prawo jest jasne: smycz obowiązkowa, a czasem także kaganiec
-
14:22
Duże pieniądze dla tarnowskiej kardiologii. Szpital im. św. Łukasza zmodernizuje oddział i utworzy nowy
-
13:10
S7 Kraków–Myślenice: "Z Warszawy nie widać lepiej naszych lokalnych problemów"