Gigafabryka sztucznej inteligencji w Polsce? Kraków ma mocne argumenty

Kraków staje się dziś jednym z najważniejszych miejsc na mapie rozwoju sztucznej inteligencji w Polsce. Na AGH spotykają się naukowcy z kraju i zagranicy, a równolegle trwają starania o ulokowanie w Polsce jednej z unijnych gigafabryk AI. - Na pewno będziemy mieć w tym duży udział – mówi prof. Aleksander Byrski. Choć lokalizacja inwestycji nie jest jeszcze znana, eksperci podkreślają, że Kraków ma zaplecze technologiczne i kadrowe, by znaleźć się w grze o projekt kluczowy dla cyfrowej suwerenności Europy.

Fot. ilustracyjne/Pexels

Na terenie Unii Europejskiej ma powstać pięć gigafabryk sztucznej inteligencji. Czy mamy realną szansę na lokalizację takiego przedsięwzięcia w Polsce?
Rozmowy trwają i z tego, co wiem, udział w tworzeniu jednej z tych fabryk ma być potwierdzony po stronie Cyfronetu, czyli Akademickiego Centrum Obliczeniowego AGH.

Czyli gigafabryka w Krakowie?
Tego nie mogę powiedzieć, natomiast na pewno będziemy mieć w tym duży udział.

Jakie są nasze atuty? Nie jesteśmy przecież liderem AI w Europie.
Naszą siłą od lat jest wysoki poziom badań i kształcenia. Produkujemy bardzo dobrych specjalistów. Problemem pozostaje to, że wielu z nich wyjeżdża na Zachód - staramy się to zmienić.

Czym właściwie jest gigafabryka AI? Mówi się o 100 tysiącach procesorów GPU - jak to wyjaśnić laikom?
Można to porównać do stu tysięcy bardzo wydajnych komputerów, które mogłyby obsługiwać najbardziej wymagające gry - tyle że zamiast gier wykonują zaawansowane obliczenia.

Co taka inwestycja by nam dała?
Możliwość tworzenia najbardziej zaawansowanych systemów AI - takich jak duże modele językowe (np. ChatGPT), a także systemy generujące obraz, wideo czy dźwięk.

Na ile dziś rozwój AI ogranicza infrastruktura?
Zbliżamy się do granic fizyki - pojedynczych procesorów nie da się już znacząco przyspieszyć. Rozwój opiera się na równoległych obliczeniach, głównie dzięki kartom graficznym.

Gigafabryki potrzebują ogromnych ilości energii. Czy nasz miks energetyczny może być problemem?
To zawsze wyzwanie. Takie centra wymagają stabilnych, dużych dostaw energii. Nie da się ich oprzeć wyłącznie na lokalnych odnawialnych źródłach - potrzebne są systemowe rozwiązania.

A zużycie wody?
Woda krąży w obiegu zamkniętym. Takie rozwiązania stosuje już Cyfronet, więc ten problem jest opanowany.

Czy jedna scentralizowana gigafabryka to bezpieczne rozwiązanie?
Zabezpieczenia zawsze mogą zostać przełamane, dlatego potrzebne są wyspecjalizowane struktury, także wojskowe, zajmujące się cyberbezpieczeństwem.

Może lepsza byłaby infrastruktura rozproszona?
Rozproszenie zwiększa odporność, ale utrudnia realizację najbardziej zaawansowanych obliczeń - pojawia się problem opóźnień w komunikacji. Dlatego najczęściej takie instalacje są scentralizowane.

Jaką barierą pozostają tzw. halucynacje AI?
Są coraz mniejsze. Modele wyraźnie się poprawiają, ale trzeba umieć z nich korzystać. Przy bardzo szczegółowych zapytaniach ryzyko błędów rośnie.

Pojawia się pomysł „podatku od halucynacji”.
To raczej na razie science fiction - choć można sobie wyobrazić regulacje dla firm generujących nieprawdziwe treści.

Jaka będzie rola AGH w projekcie gigafabryki?
Podstawą jest doświadczenie infrastrukturalne Cyfronetu - m.in. udział w projekcie PLGrid, który zapewnia moc obliczeniową naukowcom w Polsce i za granicą. Do tego dochodzi rozwój algorytmów i współpraca z ośrodkami w całym kraju - w Warszawie, Poznaniu, Gdańsku czy Wrocławiu.

Gdzie powstanie gigafabryka?
Tego nie wiem.

Czy Kraków spełnia warunki lokalizacyjne?
Tak - potrzebne są głównie odpowiednie zasilanie i szybkie łącza światłowodowe. Taką infrastrukturę mamy, np. na Ruczaju, gdzie działa Cyfronet.

Kiedy zapadną decyzje?
Nie jestem w stanie tego powiedzieć.

Sztuczna inteligencja w medycynie? „Bez walidacji to może być dramat”

Czy gigafabryka mogłaby pomóc np. w ochronie zdrowia?
Tak, ale trzeba zachować ostrożność. AI już dziś wspiera diagnostykę - w niektórych przypadkach nawet skuteczniej niż człowiek - ale wymaga odpowiedzialnego użycia.

230 milionów pytań tygodniowo. Czy sztuczna inteligencja naprawdę zna się na medycynie?

A w sądownictwie?
Nie będzie wydawać wyroków, ale może wspierać analizę ogromnych zbiorów dokumentów i orzecznictwa.

Czy sztuczna inteligencja zastąpi sędziów?

Jakie są doświadczenia Cyfronetu?
To przede wszystkim dostarczanie mocy obliczeniowej - także we współpracy z zagranicą, np. z superkomputerem LUMI w Finlandii. Centrum wspiera też biznes i badania naukowe.

Jak duża jest ta infrastruktura?
To rząd kilkudziesięciu tysięcy procesorów - czyli już dziś bardzo duża skala.

Jakie pytania są dziś najważniejsze dla badaczy AI?
Kluczowa jest tzw. wyjaśnialność - czyli zrozumienie, dlaczego model podejmuje określone decyzje.

AI wkracza do edukacji. "Esej domowy jest martwy, ale uniwersytet nie"

A kwestie etyczne?
Są bardzo istotne. Problemem jest np. wykorzystywanie AI do pisania prac. To droga donikąd - prowadzi do obniżenia własnych kompetencji.

Gościem Radia Kraków był profesor Aleksander Byrski z Wydziału Informatyki Akademii Górniczo-Hutniczej.

Autor:

Jacek Bańka

Komentarze (2)

Ehh

2026-04-20

.... wszystko oczywiście dla naszego,, bezpieczeństwa " i ich... dobrobytu.To jak z internetem.Niby wspaniała sprawa ale coraz więcej szkół, rodziców ogranicza do niego z ,,jakiegoś"powodu dostęp swoim dzieciom,bo wyrachowane XYZ przejmują nad nimi kontrolę.

Ehh

2026-04-20

Dajcie se już spokój.AI będzie zarządzać ten kto ma MAMONE,czyli LICHWIARZE,,, prawnicy " u LICHWIARZY na smyczy a każdy inny skończy jak choćby Julian Asange.

Kultura

Sport

Muzyka

Audycje

Podcasty

Kontakt

Ramówka

Studia nagraniowe

Gigafabryka sztucznej inteligencji w Polsce? Kraków ma mocne argumenty

Komentarze (2)

Dodaj komentarz

Najnowsze

Znany trener w Galerii Sław FIBA: to wyróżnienie dla polskiej myśli szkoleniowej

Gorzka lekcja z Salem w Teatrze Variété. RECENZJA

Rodzaje kortów tenisowych – który wybrać?

Pożar w Muszynie. Zablokowana droga wojewódzka

Koniec czekania. Wizytówka Nowej Huty doczeka się odnowy. ZDJĘCIA

Kraków: osiem osób oskarżonych przez CBA o przestępstwa gospodarcze