"Rzeźba w drewnie w twórczości polskich artystów 1918-2018” w Zakopanem

Kultura
Sobota, 2018.11.10 19:38 ( Edytowany Poniedziałek, 2021.05.31 01:02 )

W setną rocznicę odzyskania Niepodległości, Miejska Galeria Sztuki im. Wł. hr. Zamoyskiego w Zakopanem przypomina dokonania kilku pokoleń wybitnych rzeźbiarzy, mających w dorobku znaczące realizacje w drewnie .Na wystawie „Rzeźba w drewnie w twórczości polskich artystów 1918-2018” m in. projekty Karola Stryjeńskiego - dyrektora Szkoły Przemysłu Drzewnego i jego ucznia Antoniego Kenara, późniejszego dyrektora kontynuatorski Szkoły, Liceum Sztuk Plastycznych, rzeźby Wojciecha Brzegi , Konstantego Laszczki, Xawerego Dunikowskiego a także prace Władysława Hasiora, Jerzego Beresia, Antoniego Rząsy czy Adama Myjaka .

Wojciech Brzega "Gadeja", ze zbiorów Muzeum Tatrzańskiego im. dra Tytusa Chałubińskiego w Zakopanem, fot. Anna Hebda

„Rzeźba w drewnie w twórczości polskich artystów 1918-2018” w MGS w Zakopanem

Sławoj Ostrowski "Emeryt", 1990, ze zbiorów Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku

Grzegorz Klaman "Patrzący", 1986, ze zbiorów Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku

Antoni Kenar "Christiania", 1948, ze zbiorów Muzeum Sportu i Turystyki w WarszawieStanisław Kulon "Madonna", około 1970,

Stanisław Kulon "Madonna", około 1970, z kolekcji Zachęty - Narodowej Galerii Sztuki w Warszawie

Adam Myjak "Z cyklu Kolumny", 2000, ze zbiorów Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku

Antoni Rząsa , Chrystus z cyklu "Los człowieka".

Antonina Wysocka-Jończak "Subiektywny I", 1980, ze zbiorów Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku

Stansław Gąsienica Szostak, Janosik ze zbiorów Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem

Xawery Dunikowski "Portret Architekta Franciszka Mączyńskiego", ze zbiorów Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie

1 / 10

Jakie związki w minionym, XX stuleciu łączyły artystów z drzewami i drewnem? Na pozór – wtedy właśnie nastąpiło ostateczne rozstanie. Wszak rozwój przemysłu, techniki i nowoczesnych technologii eliminowały to, co niemodne, tradycyjne i „powolne”. Przestały liczyć się organiczne kształty wywiedzione z przyrody, z pejzażu. Awangardy atakujące artystyczną przestrzeń i świadomość odbiorców zerwały z korzeniami. Na plan pierwszy wysunęły się inspiracje „przemysłowe”, odnoszące się do seryjnej wytwórczości. Idolem końca XIX wieku i początku XX wieku stała się maszyna.

Jednak… tęsknota, potrzeba czy może atawizm, czy też zew słowiańskiej pra-natury kazały szukać źródeł sztuki w tym, co pierwotne.

Najbardziej wyraziście nurt ten dał się zauważyć w państwach, które po I wojnie zaczęły funkcjonować niejako na nowo, odzyskując niepodległość.

I oto właśnie w Polsce, w II Rzeczpospolitej, która odżyła po 123-letniej niewoli, odrodziła się sztuka nawiązująca do prasłowiańskich korzeni.

Zaczęła się „moda” na drewno, na folklor – stylizowany, związany z nurtem określonym (po 1925 roku) mianem art déco, lecz nie wstydzący się swego ludowego rodowodu.

Wraz z powrotem do „autentycznych” surowców powrócił zachwyt (i szacunek) dla drewna. Zaczęły się mieszać tradycje i pochodzenie: sztuka użytkowa, ale wywodząca się ze wsi, z ludu, weszła w aliaże ze sztuką awangardową. A to spowodowało zainteresowanie materią, którą można nazwać „surowcem pierwszego kontaktu”. Czym była takowa w naszych realiach geograficznych?

Oczywiście, sięgnięto po drewno.

O tym właśnie traktuje wystawa „Rzeźba w drewnie w twórczości polskich artystów 1918 – 2018” w Miejskiej Galerii Sztuki im. Wł. hr. Zamoyskiego. Jasne, że to jedynie zasygnalizowanie tego gigantycznego tematu – ale nawet w takim skromnym liczebnie zestawie widać wielość możliwości, różnorodność koncepcji, rozpiętość powiązań z przeszłością. Widać też, jaki wielki emocjonalny potencjał zawarty jest w drewnie. Używając metaforycznego określenia – w drewnie mieści się nasza historia.

Monika Małkowska- fragment tekstu do katalogu wystawy.

Na pierwszym planie rzeźba Jerzego Beresia "Zwid Jubileuszowy", w tle praca Władysława Hasiora .

Fot.J.Drużyńska

Prezentowana (z konieczności jedynie przekrojowo) plejada polskich rzeźbiarzy, mających w swoim dorobku znaczące realizacje w drewnie, pozwala na refleksję, jak z perspektywy epoki i znaczenia zakopiańskiej rzeźby w drewnie, przebiegał proces ewolucyjny traktowania tworzywa drewnianego w sztuce polskiej – od ludowo rzemieślniczej snycerki, wywiedzionej z pasterskiego szałasu, poddanej rygorom wiedeńskiej „Werkschule”, poprzez akademickie kopie antycznych biustów i rokokowych girland, formistyczny rytm perfekcyjnych cięć w strukturze słojów, naiwną prostotę i „tajemną swobodę” Kenarowskiego eksperymentu pedagogiczno-artystycznego, aż po abstrakcyjną ekspresję tworzywa i strukturalne poszukiwania „czystej formy” w ostatnich dekadach. To również znakomita okazja, by dostrzec, jak w stuletnim okresie przemian historycznych, społecznych i kulturalnych zmieniła się doktryna estetyczna, środki wyrazu i rozumienie funkcji upodmiotowionego tworzywa.

Lidia Rosińska-Podleśny- fragment tekstu do katalogu wystawy.

Rozmowa o wystawie - " Koło kultury" 14 listopada g. 22.05

"Rzeźba w drewnie w twórczości polskich artystów 1918-2018” w Miejska Galeria Sztuki im Wł. hr. Zamoyskiego w Zakopanem

9 listopada 2018 - 27 stycznia - 2019

j.druzyńska/ mat. pras MGS

Komentarze (0)

Brak komentarzy

Najnowsze

Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy

Pod każdym materiałem na naszej stronie dostępny jest przycisk, dzięki któremu możecie Państwo wysyłać maile z opiniami. Wszystkie będą skrupulatnie czytane i nie pozostaną bez reakcji.

Opinie można wysyłać też bezpośrednio na adres [email protected]

Zapraszamy również do kontaktu z nami poprzez SMS - 4080, telefonicznie (12 200 33 33 – antena,12 630 60 00 – recepcja), a także na nasz profil na Facebooku oraz Twitterze

Kultura

Sport

Muzyka

Audycje

Podcasty

Kontakt

Ramówka

Studia nagraniowe

"Rzeźba w drewnie w twórczości polskich artystów 1918-2018” w Zakopanem

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Najnowsze

Dionizos może wrócić? Nowe słuchowisko Radia Kraków

"Takie upały były w latach 90.". Jak internet wzmacnia negowanie zmian klimatu

Pełnomocnik ofiary księdza: To zadośćuczynienie ma mieć funkcję prewencyjną

Kościelni hierarchowie z Polski i Ukrainy zaniepokojeni wrogością między Polakami a Ukraińcami. Jest wspólny apel

Zamiast 30-lecia – widmo likwidacji. Dom Wczasów Dziecięcych w Jodłówce Tuchowskiej zagrożony

Marlena Niemiec z Nagrodą im. Wisławy Szymborskiej za tom „Skroń”

Auto w Jeziorze Mucharskim. Służby wyciągnęły kierowcę

Utknęli na Orlej Perci podczas burzy. TOPR ruszyło na ratunek

Nowa psychiatria Szpitala Uniwersyteckiego powstanie w Prokocimiu. Jest umowa na budowę

Alternatywna mapa Europy Środkowej – podcast Radia Kraków i MCK

"Rosja jest najważniejszym wrogiem". Prof. Pędziwiatr o sporze wokół Wołynia

O włos od temperaturowego rekordu na Kasprowym Wierchu

Burze przeszły przez Małopolskę. IMGW ostrzega przed kolejnymi zjawiskami

Dwa auta zderzyły się w tunelu na Zakopiance. Trasa już przejezdna

985 kilometrów marzeń. Jak spływ Wisłą zamienił się w akcję charytatywną?

Dlaczego obecność ratownika jest tak ważna i co należy do jego zadań?

Klimatyzacja w tramwajach tylko na polecenie? MPK wyjaśnia zasady

Jak zmienia się leczenie astmy w Polsce?

Młodzi ogarniają życie. Kraków nagrodził najlepsze szkolne inicjatywy

Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy

"Rzeźba w drewnie w twórczości polskich artystów 1918-2018” w Zakopanem

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Najnowsze

Dionizos może wrócić? Nowe słuchowisko Radia Kraków

"Takie upały były w latach 90.". Jak internet wzmacnia negowanie zmian klimatu

Pełnomocnik ofiary księdza: To zadośćuczynienie ma mieć funkcję prewencyjną

Kościelni hierarchowie z Polski i Ukrainy zaniepokojeni wrogością między Polakami a Ukraińcami. Jest wspólny apel

Zamiast 30-lecia – widmo likwidacji. Dom Wczasów Dziecięcych w Jodłówce Tuchowskiej zagrożony

Marlena Niemiec z Nagrodą im. Wisławy Szymborskiej za tom „Skroń”

Auto w Jeziorze Mucharskim. Służby wyciągnęły kierowcę

Utknęli na Orlej Perci podczas burzy. TOPR ruszyło na ratunek

Nowa psychiatria Szpitala Uniwersyteckiego powstanie w Prokocimiu. Jest umowa na budowę

Alternatywna mapa Europy Środkowej – podcast Radia Kraków i MCK

"Rosja jest najważniejszym wrogiem". Prof. Pędziwiatr o sporze wokół Wołynia

O włos od temperaturowego rekordu na Kasprowym Wierchu

Burze przeszły przez Małopolskę. IMGW ostrzega przed kolejnymi zjawiskami

Dwa auta zderzyły się w tunelu na Zakopiance. Trasa już przejezdna

985 kilometrów marzeń. Jak spływ Wisłą zamienił się w akcję charytatywną?

Dlaczego obecność ratownika jest tak ważna i co należy do jego zadań?

Klimatyzacja w tramwajach tylko na polecenie? MPK wyjaśnia zasady

Jak zmienia się leczenie astmy w Polsce?

Młodzi ogarniają życie. Kraków nagrodził najlepsze szkolne inicjatywy

Kontakt

12 630 61 01

Wyślij wiadomość

Wyślij opinię