Obwarzanki krakowskie są znane od XIV wieku. Receptury były przekazywane ustnie z pokolenia na pokolenie przez piekarzy z Krakowa i jego okolic. Nazwa wypieku wywodzi się od sposobu jego produkcji - obwarzania, czyli obgotowywania ciasta oraz tradycji wypieku i spożywania obwarzanków w okresie Wielkiego Postu.
Obok lajkonika, trębacza i hejnału z wieży Mariackiej oraz smoka wawelskiego, obwarzanek jest jednym ze znaków rozpoznawczych Krakowa.