W Krakowie została odsłonięta tablica upamiętniająca prof. Olszewskiego i pierwsze zdjęcie rentgenowskie

Czwartek, 2016.06.02 05:02 ( Edytowany Niedziela, 2021.05.30 01:26 )

fot: M. Lasyk

Fot. M. Lasyk

1 / 8

fot: M. Lasyk

1 / 8

Kamienna tablica w kolorach nawiązujących do zdjęcia rentgenowskiego głosi: „W tym budynku w styczniu 1896 roku profesor Karol Olszewski wykonał pierwsze polskie badania rentgenowskie dając początek polskiej radiologii. Katedra Radiologii Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Medicum Kraków 2016”.

Jak przypomniał prof. Andrzej Urbanik, kierownik Katedry i Zakładu Radiologii UJ CM, pierwszą informację o odkryciu nowego rodzaju promieniowania zamieścił na ziemiach polskich krakowski dziennik „Czas” w dniu 8 stycznia 1896 r., zaledwie trzy dni po pierwszym na świecie doniesieniu na ten temat w wiedeńskim dzienniku „Die Presse”.

Bezpośrednio po ogłoszeniu tych sensacyjnych wiadomości profesor chemii UJ Karol Olszewski na podstawie artykułów prasowych wykonał pierwsze polskie zdjęcia rentgenowskie. Najpierw było to zdjęcie metalowego przycisku do papieru w kształcie jaszczurki, następnie ręki jego asystenta dr. Estreichera, a wreszcie pacjenta z urazem łokcia.

„W ten sposób prof. Olszewski wpisał się na listę światowych pionierów radiologii, stając w jednym rzędzie z tymi naukowcami, którzy doświadczenie Roentgena powtórzyli bezpośrednio po jego ogłoszeniu. Swoimi badaniami rozpoczął polski rozdział światowej historii radiologii. Upamiętnienie tego faktu dla nas radiologów stało się wręcz obowiązkiem” - podkreślił prof. Urbanik.

Rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego profesor Wojciech Nowak podkreślił, że prof. Olszewski dokonał tego, o czym bezustannie mówi się we współczesnej nauce – znalazł wymiar praktyczny dla odkrycia z zakresu badań podstawowych.

„Oni potrafili to wykorzystać w praktyce. Osiągnęli to, o czym my obecnie marzymy, mając komputery, globalizację, internet – żeby te badania podstawowe osiągnęły efekt praktyczny” - zaznaczył. „Prof. Olszewski był człowiekiem o szerokich horyzontach, dlatego od razu zrozumiał wagę odkrycia Roentgena. Dzięki niemu w murach Uniwersytetu Jagiellońskiego narodziła się polska radiologia” - dodał.

Tablica znajduje się na XVIII-wiecznym budynku Collegium Wróblewskiego UJ przy ul. Karola Olszewskiego w sercu starego Krakowa, w którym pierwotnie mieściły się wydziały związane z chemią i medycyną, a obecnie znajduje się Wydział Prawa i Administracji. „To wszystko oznacza długie trwanie i długą pamięć, a także różnorodność w jedności – to jest właśnie Uniwersytet” - zaznaczyła dziekan Wydziału Prawa i Administracji UJ prof. Krystyna Chojnicka.

Dziekan Wydziału Lekarskiego UJ CM prof. Tomasz Grodzicki przypomniał, że w tym roku mija 120. rocznica ogłoszenia informacji o odkryciu nowego rodzaju promieniowania przez Wilhelma Konrada Roentgena, a także od wykonania pierwszych polskich zdjęć rentgenowskich. Według naukowców odkrycie promieniowania przez niemieckiego fizyka było jednym z najważniejszych kamieni milowych w rozwoju medycyny, a także światowej nauki.

Karol Stanisław Olszewski (ur. 29 stycznia 1846 r. w Broniszowie Tarnowskim, zm. 24 marca 1915 r. w Krakowie) był profesorem chemii na Uniwersytecie Jagiellońskim, członkiem Akademii Umiejętności w Krakowie.

Wraz z Zygmuntem Wróblewskim dokonał 5 kwietnia 1883 r. pierwszego na świecie skroplenia tlenu, zaś 13 kwietnia 1883 r. - azotu. Później obaj uczeni zestalili także dwutlenek węgla i metanol. Uznawany był za jeden z największych na świecie autorytetów w dziedzinie skraplania gazów. Był dwukrotnie zgłaszany do Nagrody Nobla z dziedziny fizyki (1904 r. i 1913 r.) oraz raz w dziedzinie chemii (1913 r.).

Nauka bez reszty wypełniała jego życie, niewiele miejsca zostawiając na życie prywatne. Nie założył rodziny. Nawet swoje oszczędności przekazał pośmiertnie na rozwój badań naukowych w dziedzinie kriogeniki. Z zamiłowania hodował kwiaty, głównie chryzantemy.

(Martyna Masztalerz, PAP/ew)

Obserwuj autorkę na Twitterze:

Follow @m_masztalerz

Komentarze (0)

Brak komentarzy

Najnowsze

Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy

Pod każdym materiałem na naszej stronie dostępny jest przycisk, dzięki któremu możecie Państwo wysyłać maile z opiniami. Wszystkie będą skrupulatnie czytane i nie pozostaną bez reakcji.

Opinie można wysyłać też bezpośrednio na adres [email protected]

Zapraszamy również do kontaktu z nami poprzez SMS - 4080, telefonicznie (12 200 33 33 – antena,12 630 60 00 – recepcja), a także na nasz profil na Facebooku oraz Twitterze

Kultura

Sport

Muzyka

Audycje

Podcasty

Kontakt

Ramówka

Studia nagraniowe

W Krakowie została odsłonięta tablica upamiętniająca prof. Olszewskiego i pierwsze zdjęcie rentgenowskie

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Najnowsze

Owoce zamiast wizyt w wioskach. Leśnicy "przekupują" niedźwiedzie

Spotkanie różnych tradycji muzycznych na scenie Filharmonii Krakowskiej

We wtorek ceny maksymalne wszystkich paliw w górę

Słoneczny wtorek w Małopolsce, ale noc przyniesie ochłodzenie i przymrozki

Krótki krój, duża wygoda – najlepsze szorty męskie na ekstremalne upały

Kartony z nadrukiem na zamówienie - dlaczego to się opłaca?

Dlaczego trawnik żółknie mimo podlewania? Problem może leżeć w technice podlewania

Polska w UE: wielki bilans zysków. „Liczby są bezdyskusyjne”

Rozpoczął się remont zachodniej obwodnicy Nowego Sącza

Ławki dialogu: jak Kraków rozmawia z mieszkańcami

Zdewastowali ptasie murale, które pokochali mieszkańcy. „Bandyterka”

Fala hejtu po śmierci posła. Dlaczego chcemy natychmiastowej kary?

Śmiertelny wypadek na Świnicy; turysta spadł na stronę słowacką

Krynica przed majówką: hotele czekają na słońce i turystów

Dlaczego nie powinniśmy zasypiać ze stresem?

Polska broń trafi na front w Ukrainie. MON chce testować drony w realnych warunkach

Kraków: pijany kierowca zatrzymany po obywatelskiej akcji

Small talk to nie sztuka gadania

Od arystokratki do rozbitki. „Isola” – bestsellerowa powieść w Radiowej Bibliotece

Iran po atakach. Dlaczego reżim się utrzymał?

Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy

W Krakowie została odsłonięta tablica upamiętniająca prof. Olszewskiego i pierwsze zdjęcie rentgenowskie

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Najnowsze

Owoce zamiast wizyt w wioskach. Leśnicy "przekupują" niedźwiedzie

Spotkanie różnych tradycji muzycznych na scenie Filharmonii Krakowskiej

We wtorek ceny maksymalne wszystkich paliw w górę

Słoneczny wtorek w Małopolsce, ale noc przyniesie ochłodzenie i przymrozki

Krótki krój, duża wygoda – najlepsze szorty męskie na ekstremalne upały

Kartony z nadrukiem na zamówienie - dlaczego to się opłaca?

Dlaczego trawnik żółknie mimo podlewania? Problem może leżeć w technice podlewania

Polska w UE: wielki bilans zysków. „Liczby są bezdyskusyjne”

Rozpoczął się remont zachodniej obwodnicy Nowego Sącza

Ławki dialogu: jak Kraków rozmawia z mieszkańcami

Zdewastowali ptasie murale, które pokochali mieszkańcy. „Bandyterka”

Fala hejtu po śmierci posła. Dlaczego chcemy natychmiastowej kary?

Śmiertelny wypadek na Świnicy; turysta spadł na stronę słowacką

Krynica przed majówką: hotele czekają na słońce i turystów

Dlaczego nie powinniśmy zasypiać ze stresem?

Polska broń trafi na front w Ukrainie. MON chce testować drony w realnych warunkach

Kraków: pijany kierowca zatrzymany po obywatelskiej akcji

Small talk to nie sztuka gadania

Od arystokratki do rozbitki. „Isola” – bestsellerowa powieść w Radiowej Bibliotece

Iran po atakach. Dlaczego reżim się utrzymał?

Kontakt

12 630 61 01

Wyślij wiadomość

Wyślij opinię