Jak zmienia się współczesne ojcostwo? Ojcowie w literaturze dziecięcej
Gość: Agnieszka Karp-Szymańska, prezeska Fundacji Czas Dzieci
W przededniu Dnia Ojca w Radiowej Czytelni przyglądamy się temu, jak współczesna literatura dziecięca pokazuje ojcostwo i relacje ojciec–dziecko. Punktem wyjścia do rozmowy są trzy książki, które w różny sposób opowiadają o obecności (i nieobecności) taty w życiu dziecka – od tęsknoty i idealizacji, przez codzienne wyzwania związane z pracą, aż po emocjonalną bliskość i otwartość.
Pierwsza z omawianych książek, „Tato” Sveina Nyhusa, to poruszająca historia dziecka, które opisuje swojego ojca w samych superlatywach, jednocześnie mierząc się z jego nieobecnością. Z każdą stroną narasta obraz tęsknoty i wyobrażeń, aż do symbolicznej, pełnej emocji sceny finałowej. To opowieść o tym, jak silna pozostaje więź z rodzicem, nawet jeśli jest on fizycznie daleko.
Drugą propozycją jest „Mój tata pisze książkę” Tomasza Dąbrowskiego. To historia współczesnego ojcostwa „w biegu” – tata pracuje, jest zajęty, ale jednocześnie pozostaje w relacji z dzieckiem, odpowiadając na jego próby kontaktu z humorem i dystansem. Książka pokazuje napięcie między obowiązkami zawodowymi a potrzebą bycia obecnym w codziennym życiu dziecka, ale też przypomina, jak ważna jest wspólna zabawa i uważność.
Trzecia książka, „Co czujesz, tato?” Katarzyny Biegańskiej z ilustracjami Doroty Prończuk, prezentuje obraz ojca, który nie boi się emocji. Wzrusza się, odczuwa lęk, troskę i radość, a jednocześnie mówi o nich wprost. To opowieść o przełamywaniu stereotypów i budowaniu relacji opartej na szczerości, empatii i bliskości.
Rozmowa w Radiowej Czytelni dotyka również szerszej zmiany społecznej – odejścia od obrazu ojca zdystansowanego i „pomnikowego” na rzecz taty obecnego, zaangażowanego i emocjonalnie dostępnego. Współczesne książki dla dzieci coraz częściej pokazują, że ojcostwo to nie tylko rola, ale także relacja budowana na codziennych gestach, rozmowie i wspólnym przeżywaniu emocji.
Prezentowane tytuły mogą być inspiracją zarówno dla dzieci, jak i dorosłych. To literatura, która nie tylko opowiada historie, ale też zachęca do rozmowy o rodzinie, uczuciach i bliskości – szczególnie w kontekście zbliżającego się Dnia Ojca.