Michał Sokolnicki i Wacław Jędrzejewicz - pierwszy w czynnej służbie dyplomatycznej m.in poseł nadzwyczajny i minister pełnomocny Polski w Dani a od 1936 roku ambasador RP w Turcji, drugi - minister wyznań religijnych i oświecenia publicznego RP w latach 1934–1935, od 1941 roku w Stanach Zjednoczonych, gdzie współorganizował Komitet Narodowy Amerykanów Polskiego Pochodzenia. Łączyła ich jednak nie tylko przynależność do establishmentu II RP, ale także, co może ważniejsze „ wspólność języka czy pokrewieństwo postawy życiowej” wynikającej z przynależności do obozu piłsudczykowskiego co może wyjaśniać tez tytuł publikacji ich listów „Dobrze jest pomyśleć w takich czasach, co zrobiłby Piłsudski”
- A
- A
- A
"Co Piłsudski by zrobił w tym położeniu?"
Pierwszy list pochodzi z maja 1945, ostatni z września roku 1964. Listy wysyłali do siebie przez blisko 20. lat Michał Sokolnicki i Wacław Jędrzejewicz związani z obozem rządzących, po przewrocie majowym w 1926 roku, których także „łączyły te mocne, dawne śluby” zadzierzgnięte jeszcze przed 1914 r., bądź już w okresie Wielkiej Wojny, a ich celebransem był Komendant Piłsudski. Listy ukazały się w publikacji pt. „Dobrze jest pomyśleć w takich czasach, co zrobiłby Piłsudski. Listy Wacława Jędrzejewicza i Michała Sokolnickiego”, wydanej w 2022 roku przez Instytut Pamięci Narodowej. O korespondencji dawnych kompanów z tzw. obozu piłsudczykowskiego, pełnych informacji o trudnym życiu na wychodźstwie, ówczesnych ważnych wydarzeniach politycznych, polemikach emigracyjnych pisarzy, publicystów i polityków w programie RK i IPN „Posłuchaj historii” mówił redaktor książki dr hab. Krzysztof Kloc z Instytutu Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie zajmujący się m.in. historią polskiej irredenty XIX i XX w., historią II RP losami obozu piłsudczykowskiego, autor wielu książek i publikacji na ten temat. Program prowadziła Jolanta Drużyńska.
Jak każde pokolenie, również pokolenie piłsudczyków; pokolenie Komendanta, przechodziło poprzez poszczególne fazy rozwoju – od narodzenia przez dojrzewanie i starość, aż po śmierć. To ciekawe, że w omawianym tomie korespondencji spotykają się jego dwaj reprezentanci, symbolicznie mogący być uważanymi za tych, którzy tę epopeję rozpoczynali i kończyli. W książce tej zapętla się bowiem historia tego pokolenia i równocześnie domyka. Zaczynał ją Michał Sokolnicki jeszcze w Polskiej Partii Socjalistycznej i w jej Frakcji Rewolucyjnej, w „Strzelcu”, Polskiej Organizacji Narodowej i Naczelnym Komitecie Narodowym, a zamykał Wacław Jędrzejewicz jako nestor w amerykańskim Instytucie Józefa Piłsudskiego; kustosz pamięci o Piłsudskim i piłsudczykach, których stale bronił przed powojennymi rozrachunkami, czego świadectwo dawał także w listach z Sokolnickim. „Nie rzucajmy kamieniami w przeszłość” – obaj korespondenci byli tutaj zgodni. Jest ona, ta ich epistolarna wymiana, w jakiejś mierze, po raz wtóry zaznaczę, odbiciem portretu całej generacji piłsudczyków. „Znaliśmy Go – pisał Sokolnicki do Jędrzejewicza o Piłsudskim – przecież na równi i warto jest nasze spostrzeżenia wzajem kontrolować”.
K.Kloc /jd
Komentarze (0)
Najnowsze
-
17:31
Samorządowcy z Podhala alarmują: nowe przepisy mogą zablokować inwestycje w Tatrach
-
16:27
Jak z drona zrobić "zwiadowcę medycznego"?
-
16:19
Dobra wiadomość dla pasażerów krakowskiej komunikacji. Koniec uciążliwego remontu
-
15:27
Piękny gest zamiast kary. Cracovia spełnia marzenie wyjątkowego kibica
-
14:26
Kto pomógł w zatrzymaniu krakowskiego policjanta podejrzewanego o pedofilię? Nowe ustalenia
-
14:18
Sarna nie jest żoną jelenia
-
14:09
Komitet referendalny naciska na prezydenta Krakowa. Chodzi o plan ogólny
-
13:47
Startuje liga blindfutbolu, piłkarze Wisły powalczą o trzeci tytuł
-
13:45
Odbiór mieszkania od dewelopera w Krakowie – checklista kupującego
-
13:38
Krakowska aktorka Hanna Hanna Bieluszko walczy o zdrowie. Zespół Teatru im. Słowackiego jednoczy siły
-
13:35
82 pokrzywdzonych i przedawnione czyny. Były ksiądz zeznaje w sądzie w procesie biskupa Jeża
-
13:04
Krajowy Fundusz Szkoleniowy - szczepionka na bezrobocie w Krakowie
-
12:55
Miesiąc utrudnień na S7. Węzeł Książ częściowo zamknięty
-
12:17
Jeszcze dwa tygodnie pozostały na rozliczenie rocznego PIT-u
-
12:06
Wisła Kraków o krok od Ekstraklasy. Rekordowa liczba kibiców z Krakowa na stadionie Śląskim
-
11:36
Po pięciu latach w lesie...powstał film
-
10:41
Wilk potrącony na Podhalu. Leśnicy apelują do kierowców