Zełenski, UPA i polskie rozczarowanie. Czy relacje z Ukrainą wchodzą w nową fazę?

Decyzja Wołodymyra Zełenskiego dotycząca upamiętnienia formacji odwołującej się do tradycji UPA ponownie rozpaliła spór o historię i przyszłość relacji polsko-ukraińskich. Czy to tylko kolejny epizod wojny pamięci, czy sygnał głębszych zmian zachodzących w Ukrainie? O tym w najnowszym odcinku podcastu „Rurytania” w Radiu Kraków rozmawiają Marta Szostkiewicz i Ziemowit Szczerek.

EPA/SERGEY DOLZHENKO Dostawca: PAP/EPA.

Posłuchaj całej rozmowy

Czy Polska i Ukraina rzeczywiście są sobie tak bliskie, jak wydawało się po wybuchu pełnoskalowej wojny? Dlaczego kwestie historyczne wciąż potrafią wywoływać tak silne emocje po obu stronach granicy? I czy obecne napięcia są jedynie przejściowym kryzysem, czy zapowiedzią nowego etapu we wzajemnych relacjach?

W najnowszym odcinku podcastu „Rurytania” Marta Szostkiewicz rozmawia z pisarzem, publicystą i znawcą Europy Wschodniej Ziemowitem Szczerkiem o wydarzeniu, które ponownie uruchomiło debatę na temat pamięci historycznej, polityki i wzajemnych oczekiwań Polaków oraz Ukraińców. Punktem wyjścia jest decyzja Wołodymyra Zełenskiego dotycząca jednostki wojskowej odwołującej się do tradycji Ukraińskiej Powstańczej Armii, ale rozmowa szybko przeradza się w znacznie szerszą analizę współczesnej Ukrainy.

Szczerek tłumaczy, dlaczego kult UPA i postaci takich jak Stepan Bandera czy Roman Szuchewycz pozostaje ważnym elementem ukraińskiej narracji narodowej, mimo że w Polsce budzi jednoznacznie negatywne skojarzenia związane przede wszystkim ze zbrodnią wołyńską. Zwraca uwagę, że dla wielu Ukraińców UPA jest przede wszystkim symbolem walki o niepodległość, a nie organizacją kojarzoną wyłącznie z masowymi mordami na polskiej ludności. Ta różnica perspektyw sprawia, że oba narody często mówią o tych samych wydarzeniach, ale rozumieją je w zupełnie odmienny sposób.

W rozmowie pojawia się także pytanie o rolę samego Wołodymyra Zełenskiego. Czy ukraiński prezydent świadomie ignoruje polską wrażliwość historyczną? A może prowadzi politykę podporządkowaną przede wszystkim interesom wewnętrznym i oczekiwaniom własnego społeczeństwa? Szczerek analizuje mechanizmy działania ukraińskich elit politycznych, wskazując, że ich sposób myślenia o Polsce bywa zupełnie inny niż wyobrażenia obecne w polskiej debacie publicznej.

Nie brakuje również refleksji nad tym, czy Polacy nie przecenili wyjątkowości relacji z Ukrainą. Szczerek przekonuje, że po 2022 roku w Polsce narodziło się przekonanie o szczególnej więzi między oboma narodami, podczas gdy Ukraińcy postrzegają Polskę przede wszystkim jako ważnego sąsiada i sojusznika, ale niekoniecznie partnera zajmującego wyjątkowe miejsce w ich politycznej wyobraźni.

Znaczną część rozmowy poświęcono także przyszłości Ukrainy po wojnie. Jakie środowiska będą miały największy wpływ na kształt państwa, gdy zakończą się działania zbrojne? Czy dominującą rolę odegrają politycy, wojskowi, służby specjalne, a może środowiska weteranów? Szczerek wskazuje nazwiska osób, które jego zdaniem mogą odegrać kluczową rolę w powojennej polityce Ukrainy, analizując ich potencjalne ambicje i wpływy.

Szczególnie interesująca jest część poświęcona przemianom zachodzącym w ukraińskiej armii. To właśnie tam – zdaniem gościa podcastu – może kształtować się nowa elita polityczna kraju. Padają pytania o znaczenie środowisk nacjonalistycznych, wpływ dowódców wojskowych oraz ryzyko wzrostu popularności radykalnych idei w społeczeństwie naznaczonym wieloletnią wojną.

Jednocześnie rozmówcy zastanawiają się, czy Ukraina po zakończeniu konfliktu może stać się jednym z najbardziej dynamicznych państw Europy. Wojna wymusiła rozwój nowych technologii, przyspieszyła procesy modernizacyjne i stworzyła warunki do powstawania innowacyjnych rozwiązań, szczególnie w sektorze wojskowym. Pytanie brzmi jednak, czy ten potencjał zostanie wykorzystany do budowy nowoczesnego państwa, czy też przegra z problemami korupcji, walką o wpływy i politycznymi podziałami.

Autor:

Radio Kraków

Komentarze (0)

Brak komentarzy

Kultura

Sport

Muzyka

Audycje

Podcasty

Kontakt

Ramówka

Studia nagraniowe

Zełenski, UPA i polskie rozczarowanie. Czy relacje z Ukrainą wchodzą w nową fazę?

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Najnowsze