Wielkopiątkowa tradycja strojenia Grobu Pańskiego

Aktualności
Piątek, 2016.03.25 10:52 ( Edytowany Niedziela, 2021.05.30 23:04 )

Zgodnie z polską tradycją Groby Pańskie w kościołach buduje się na Wielki Piątek, w którym to dniu po liturgii wielkopiątkowej, Ciało Chrystusa (w postaci opłatka umieszczonego w monstrancji) zostaje przeniesione do symbolicznego grobu. Od lat nawiązują one do aktualnej sytuacji w kraju i na świecie. Groby często symbolizowały trudne polskie doświadczenia.

Grób Chrystusa w niezidentyfikowanym kościele, 1936. Fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

Groby wielkanocne w kościołach krakowskich na archiwalnych zdjęciach

Grób Chrystusa w kościele OO. Kapucynów, 1936

Grób Chrystusa w kościele Najświętszej Maryi Panny, 1936

Grób Chrystusa w kościele OO. Pijarów p.w. Przemienienia Pańskiego, 1936

Grób Chrystusa w kościele Najświętszej Maryi Panny, 1936

Grób Chrystusa w kaplicy Matki Boskiej Jurowickiej w kościele św. Barbary Jezuitów na placu Mariackim, 1936

rób Chrystusa w niezidentyfikowanym kościele, 1936

1 / 6

Grób Pański w krypcie kościoła oo. Pijarów w Krakowie

Tradycja strojenia Grobu Pańskiego istnieje od średniowiecza. W XVIII w. zwyczaj ten zanikł prawie w całej Europie. Zachował się tylko na terenie Austrii, Węgier, Polski i południowych Niemiec.

We wczesnym średniowieczu Najświętszy Sakrament był zanoszony po liturgii eucharystycznej na przechowanie do zakrystii lub bocznej kaplicy. Z tego zwyczaju wywodzi się procesja do kaplicy adoracji w Wielki Czwartek.

Od czasów Karola Wielkiego niemal w całej Europie trwał paraliturgiczny obrzęd składania pod kamienną płytą grobową samego krzyża lub Chrystusa w postaci eucharystycznej. W niektórych kościołach składano w ten sposób krzyż, a w jego centrum puszkę z Najświętszym Sakramentem. Hostię w monstrancji nad wyobrażeniem grobu Chrystusa po raz pierwszy wystawiono w kościele jezuitów w Monachium. Dopiero w epoce baroku wprowadzono dodatkowo figurę zmartwychwstałego Jezusa przykrytego całunem.

Na zakończenie liturgii Wielkiego Piątku do przygotowanego wcześniej Grobu Bożego zanoszono w procesji krzyż (w XV wieku), później krzyż i monstrancję z Najświętszym Sakramentem (w XVI w.).

Tradycja strojenia grobu Chrystusa w kościołach rozwinęła się w Polsce w sposób szczególny; groby przemawiały bowiem do wyobraźni, a przede wszystkim jako znak trudnego i bolesnego doświadczenia.

W różnych okresach historycznych starano się wprowadzać do symbolicznych grobów aktualne motywy, związane z sytuacją kraju. W czasach rozbiorów, okupacji niemieckiej oraz stanu wojennego ustrojony grób odzwierciedlał najbardziej aktualne przeżycia narodu polskiego.

W Wielki Piątek i Wielką Sobotę tysiące ludzi w całej Polsce odwiedzają groby. Mieszkańcy Warszawy pamiętają jeszcze kolejki tworzące się przed kościołem Matki Boskiej Łaskawej (księży jezuitów) w czasie stanu wojennego na Starym Mieście, w którym szczególnie dbano o aktualną wymowę Grobu Pańskiego.

Grób Pański powstał już m.in. w krypcie kościoła OO. Pijarów w Krakowie. Głównym elementem Grobu jest skała ze szczeliną w formie krzyża, za która znajduje się Najświętszy Sakrament. Projekt wyłoniono w konkursie, którego wyniki zostały ogłoszone w Wielki Czwartek. Na ścianę skalną zarzucona jest purpurowa tunika, szata Chrystusa, o którą żołnierze rzucali losy. Z lewej strony kompozycji na schodach ustawiono procesję świetlną zmierzającą ku krzyżowi. Utworzono ją z zapalanych świec w kolorach ŚDM. Procesję prowadzi biała świeca symbolizująca papieża Franciszka. WIĘCEJ

(PAP/ew)

Autorka aranżacji - Ewelina Proszkowiec, architekt, absolwentka Politechniki Krakowskiej.

1 / 4

Komentarze (0)

Brak komentarzy

Najnowsze

Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy

Pod każdym materiałem na naszej stronie dostępny jest przycisk, dzięki któremu możecie Państwo wysyłać maile z opiniami. Wszystkie będą skrupulatnie czytane i nie pozostaną bez reakcji.

Opinie można wysyłać też bezpośrednio na adres [email protected]

Zapraszamy również do kontaktu z nami poprzez SMS - 4080, telefonicznie (12 200 33 33 – antena,12 630 60 00 – recepcja), a także na nasz profil na Facebooku oraz Twitterze

Kultura

Sport

Muzyka

Audycje

Podcasty

Kontakt

Ramówka

Studia nagraniowe

Wielkopiątkowa tradycja strojenia Grobu Pańskiego

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Najnowsze

Ta noc jest inna niż wszystkie!

Tłumy na Nocy Muzeów w Krakowie. Wawel, „Wesele” i muzealne atrakcje do późnej nocy

Na piechotę do porozumienia. Cztery kroki NVC.

Poręczenie majątkowe to nie kara. Prawnik wyjaśnia decyzję sądu w głośnej sprawie z Sądecczyzny

Wisła wygrywa w Warszawie. OPIS MECZU Z POLONIĄ

„Nowa Huta to nie śmietnik Krakowa”. Gorący spór po ostatniej sesji rady miasta

Co za blask! Kończy się remont dachu Teatru Słowackiego

Młody talent z pierwszej ligi na celowniku Wisły Kraków

Przez ponad 30 lat przypominał o pomniku Koniewa. Cokół właśnie znika

ZBK przejmuje Fort Lubicz. Remont może się rozpocząć w przyszłym roku

Kościelisko zatrudniło gońca. Powód? Opóźnienia w dostarczaniu poczty

Sąd oddalił apelację Szczęsnego Filipiaka. Wyrok w sprawie referendum prawomocny

Czy spółdzielnia zataiła informacje o wycieku gazu? Nowe ustalenia

Była przewodnicząca tarnowskiej Rady Miejskiej znalazła pracę w Grupie Azoty

Piorun poraził turystów na Giewoncie, są ranni

Jest nowy pomysł na przebieg S7. Ekspresówka mogłaby zostać wpięta do A4 pod Morawicą

Krakowscy radni o referendum. „Nie idźcie” kontra „Idźcie głosować”

Serial "Margo jest spłukana". Błyskotliwy komediodramat

Nowa linia autobusowa na północy Krakowa. „150” połączy Krowodrzę Górkę z Bronowicami Wielkimi

Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy

Wielkopiątkowa tradycja strojenia Grobu Pańskiego

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Najnowsze

Ta noc jest inna niż wszystkie!

Tłumy na Nocy Muzeów w Krakowie. Wawel, „Wesele” i muzealne atrakcje do późnej nocy

Na piechotę do porozumienia. Cztery kroki NVC.

Poręczenie majątkowe to nie kara. Prawnik wyjaśnia decyzję sądu w głośnej sprawie z Sądecczyzny

Wisła wygrywa w Warszawie. OPIS MECZU Z POLONIĄ

„Nowa Huta to nie śmietnik Krakowa”. Gorący spór po ostatniej sesji rady miasta

Co za blask! Kończy się remont dachu Teatru Słowackiego

Młody talent z pierwszej ligi na celowniku Wisły Kraków

Przez ponad 30 lat przypominał o pomniku Koniewa. Cokół właśnie znika

ZBK przejmuje Fort Lubicz. Remont może się rozpocząć w przyszłym roku

Kościelisko zatrudniło gońca. Powód? Opóźnienia w dostarczaniu poczty

Sąd oddalił apelację Szczęsnego Filipiaka. Wyrok w sprawie referendum prawomocny

Czy spółdzielnia zataiła informacje o wycieku gazu? Nowe ustalenia

Była przewodnicząca tarnowskiej Rady Miejskiej znalazła pracę w Grupie Azoty

Piorun poraził turystów na Giewoncie, są ranni

Jest nowy pomysł na przebieg S7. Ekspresówka mogłaby zostać wpięta do A4 pod Morawicą

Krakowscy radni o referendum. „Nie idźcie” kontra „Idźcie głosować”

Serial "Margo jest spłukana". Błyskotliwy komediodramat

Nowa linia autobusowa na północy Krakowa. „150” połączy Krowodrzę Górkę z Bronowicami Wielkimi

Kontakt

12 630 61 01

Wyślij wiadomość

Wyślij opinię