Mobilny aparat do diagnozowania gruźlicy. Za granicą pomaga, w Polsce czeka na zgodę

– „Bazujemy na przepisach z lat 80., które nie nadążają za technologią” – mówi Krzysztof Grzesik dyrektor Małopolskiego Szpitala Chorób Płuc i Rehabilitacji imienia Edmunda Wojtyły w Jaroszowcu. Mobilny aparat do wykrywania gruźlicy z powodzeniem działa np. w Ukrainie, ale w Polsce przez dwa lata czekał na zgodę na użytkowanie.

Nowoczesny mobilny rentgen wyposażony w sztuczną inteligencję w szpitalu w Jaroszowcu. Ten sprzęt może pomóc we wczesnym etapie wyeliminować przypadki gruźlicy. Fot. z września 2024 - Natalia Feluś (Radio Kraków)

Posłuchaj audycji

Nowoczesne urządzenie i stare przepisy

Radio Kraków:
W jednym z krakowskich liceów wykryto przypadek gruźlicy. Państwa szpital dysponuje nowoczesnym, mobilnym urządzeniem diagnostycznym ze sztuczną inteligencją. Dlaczego przez dwa lata nie mogło być używane?

Krzysztof Grzesik:
Warto podkreślić, że dysponujemy bardzo nowoczesnym laboratorium mikrobiologicznym i możliwościami badań molekularnych. Diagnostyka gruźlicy w Polsce bardzo się rozwinęła, zwłaszcza w ostatnich latach. Jeśli chodzi o samo urządzenie – otrzymaliśmy je dzięki wsparciu WHO i Lekarzy bez Granic. To mobilny aparat, ważący zaledwie trzy kilogramy, wykorzystywany m.in. w Ukrainie.

Dlaczego więc nie działał w Polsce?

Przez dwa lata staraliśmy się uzyskać zgodę na użytkowanie urządzenia. Procedura była bardzo wymagająca – regularnie odpowiadaliśmy na pytania sanepidu. Ostatecznie, po ponad 500 dniach, informację o wydaniu zgody otrzymałem podczas wizyty we Lwowie, gdzie spotykaliśmy się m.in. z dr. Pawłem Grzesiowskim. To jednak nie kończy sprawy – wciąż potrzebne są dodatkowe decyzje dla każdej lokalizacji, w której chcielibyśmy wykorzystywać aparat.

Gruźlica - choroba, o której zapomnieliśmy zbyt wcześnie

Od lewej: Krzysztof Grzesik, dyrektor Małopolskiego Szpitala Chorób Płuc i Rehabilitacji im. Edmunda Wojtyły w Jaroszowcu, oraz dr Paweł Grzesiowski, Główny Inspektor Sanitarny

Od lewej: Krzysztof Grzesik, dyrektor Małopolskiego Szpitala Chorób Płuc i Rehabilitacji imienia Edmunda Wojtyły w Jaroszowcu i dr Paweł Grzesiowski, Główny Inpektor Sanitarny

Szybka diagnostyka kontra ryzyko zakażeń

Czy takie urządzenie można wykorzystać np. w szkole, gdzie pojawiło się podejrzenie gruźlicy?

Tak, choć nie mówimy o badaniu wszystkich, tylko osób wskazanych przez lekarza. W praktyce w ciągu kilku godzin można przebadać kilkadziesiąt osób. To ogromna przewaga – sztuczna inteligencja w kilka sekund wskazuje, czy występują objawy choroby.

Co dziś najbardziej ogranicza takie działania?

Obowiązujące przepisy. Zakładają one, że badania RTG wykonuje się w pracowniach z odpowiednimi osłonami. Wyjątkiem są sytuacje, gdy pacjent nie może się poruszać. My zwracamy uwagę, że powodem medycznym powinno być także ograniczenie ryzyka zakażeń.

Czyli lepiej pojechać do pacjenta niż transportować go do placówki?

Dokładnie tak. Analizowaliśmy przypadki pacjentów, którzy przyjeżdżali do nas transportem publicznym – część z nich była silnie zakaźna. To pokazuje, że obecne rozwiązania mogą generować ryzyko dla innych osób.

„Lepiej pojechać do pacjenta niż narażać innych w autobusie”

Zdjęcie wykonane przez mobilny aparat do diagnostyki gruźlicy o wadze trzech kilogramów, wykorzystywany m.in. w Ukrainie

Zdjęcie wykonane przez mobilne urządzenie do diagnostyki gruźlicy, przekazane dzięki wsparciu WHO i Lekarzy bez Granic. Aparat waży około trzech kilogramów i jest wykorzystywany m.in. w Ukrainie do szybkiego wykrywania zmian w płucach.

Diagnostyka przyszłości i realia systemu

Czy problemem są konkretne instytucje?

Nie chciałbym nikogo wskazywać. To raczej kwestia dostosowania procedur do nowych technologii. Wszyscy uczymy się, jak je wdrażać bezpiecznie.

Jak działa to urządzenie w praktyce?

Jest bardzo proste w użyciu. Zdjęcie trwa ułamek sekundy, a system natychmiast analizuje wynik.

„Sztuczna inteligencja w kilka sekund pokazuje, czy mamy objawy gruźlicy”

Urządzenie ma niewielki zasięg działania i odpowiednie zabezpieczenia, więc ryzyko jest minimalne.

Co dalej? Kiedy będzie można korzystać z niego na większą skalę?

Planujemy pierwsze badania w domu pomocy społecznej. Jeśli testy potwierdzą bezpieczeństwo, liczymy na szersze wykorzystanie. Szczególnie tam, gdzie występują grupy ryzyka – w DPS-ach, noclegowniach czy zakładach karnych.

Jakie zmiany w przepisach byłyby potrzebne?

Przede wszystkim aktualizacja regulacji dotyczących radiologii. Dziś opierają się one na założeniach sprzed kilkudziesięciu lat, a technologia bardzo się zmieniła.

„Bazujemy na przepisach z lat 80., które nie nadążają za technologią”

Gościem Radia Kraków był Krzysztof Grzesik, dyrektor Małopolskiego Szpitala Chorób Płuc i Rehabilitacji imienia Edmunda Wojtyły w Jaroszowcu.

Krzysztof Grzesik, dyrektor Małopolskiego Szpitala Chorób Płuc i Rehabilitacji imienia Edmunda Wojtyły w Jaroszowcu w Radiu Kraków

Gościem Radia Kraków był Krzysztof Grzesik, dyrektor Małopolskiego Szpitala Chorób Płuc i Rehabilitacji imienia Edmunda Wojtyły w Jaroszowcu

Autor:

Jacek Bańka

Komentarze (0)

Brak komentarzy

Kultura

Sport

Muzyka

Audycje

Podcasty

Kontakt

Ramówka

Studia nagraniowe

Mobilny aparat do diagnozowania gruźlicy. Za granicą pomaga, w Polsce czeka na zgodę

Nowoczesne urządzenie i stare przepisy

Szybka diagnostyka kontra ryzyko zakażeń

Diagnostyka przyszłości i realia systemu

Komentarze (0)

Dodaj komentarz

Najnowsze

Poeta u fizyka. Bonowicz o Hellerze: „Obrona racjonalności to jego życiowy program”

Kiedy choroba z nieuleczalnej staje się uleczalna?

Kolejna kasacja w sprawie SCT. Do wojewody dołącza poseł PiS

Wielkanoc w Małopolsce cieplejsza? Są na to spore szanse

Procedura 4U czyli szkolenia z obrony cywilnej w pigułce

Opóźnienie w przetargu na obwodnicę Limanowej. Powód: duże zainteresowanie firm

Sztuczna świadomość

139 testów teoretycznych, ale za to tylko dwa podejścia do praktyki. Wytrwały kursant z prawem jazdy