Karta Praw Dzieci Rodziców Pozbawionych Wolności – co się zmienia?
W Polsce zacznie obowiązywać Karta Praw Dzieci Rodziców Pozbawionych Wolności. To dokument, który zobowiązuje zakłady karne do tworzenia przestrzeni przyjaznej dzieciom oraz umożliwienia im kontaktu z rodzicami odbywającymi karę.
– „Zobowiązuje jednostki penitencjarne do tworzenia przestrzeni przyjaznej dzieciom oraz organizowania widzeń rodzinnych” – wyjaśnia rozmówczyni Radia Kraków.
Chodzi przede wszystkim o utrzymanie więzi rodzinnych, które – jak podkreślają twórcy dokumentu – mają znaczenie dla rozwoju dziecka.
To prawo dziecka, nie przywilej rodzica
Jednym z najważniejszych elementów karty jest zmiana sposobu myślenia o widzeniach w zakładach karnych. Nie są one traktowane jako przywilej osoby osadzonej, lecz jako prawo dziecka.
– „Celowo mówię dziecko z rodzicem, ponieważ nie jest to przywilej rodzica, ale prawo dziecka” – zaznacza prof. Małgorzata Michel.
To rozróżnienie ma znaczenie także z punktu widzenia bezpieczeństwa. Dokument opiera się na Konwencji o prawach dziecka i zakłada, że kontakt z rodzicem powinien służyć dobru dziecka, a nie interesom osoby osadzonej.
Jednocześnie prawo do kontaktu nie oznacza obowiązku. W niektórych sytuacjach – na przykład gdy rodzic został skazany za przemoc – spotkania nie są rekomendowane, a zamiast tego podejmowane są działania terapeutyczne.
Setki tysięcy dzieci bez wsparcia
Choć temat rzadko pojawia się w debacie publicznej, skala zjawiska jest duża. Szacuje się, że dzieci, których rodzice przebywają w więzieniach, może być w Polsce nawet około 700 tysięcy.
– „Nie mamy tych dzieci policzonych” – przyznaje nasza rozmówczyni, wskazując na brak dokładnych danych.
W wielu zakładach karnych funkcjonują już rozwiązania przyjazne dzieciom – specjalne sale widzeń czy okazjonalne spotkania organizowane z okazji świąt. Nie są one jednak standardem.
Polska dołącza do europejskich standardów
Wprowadzenie karty wpisuje Polskę w szerszy europejski trend. W wielu krajach podobne rozwiązania funkcjonują już od lat i są elementem polityki społecznej.
– „Polska wpisze się w nurt nowoczesnych krajów europejskich” – podkreśla rozmówczyni.
Dokument nie ma charakteru aktu prawnego, ale stanowi oficjalnie przyjęty standard postępowania. Jego podpisanie zaplanowano na 19 marca.