Na początek Anna Rydlówna, córka znanego profesora okulistyki prof. Lucjana Rydla i siostra poety - także Lucjana Rydla. Przenosimy się do Bronowic, gdzie 20 listopada 1900 roku odbyło się słynne wesele Lucjana Rydla z Jadwigą Mikołajczykówną - upamiętnione potem przez Stanisława Wyspiańskiego. O pielęgniarskich wątkach z Heleną Matogą, pielęgniarką, znawczynią historii pielęgniarstwa rozmawia Marzena Florkowska
- A
- A
- A
Pod Lupą: pielęgniarki sprzed wieku
W tym tygodniu w cyklu Pod lupą oddamy się pod opiekę pielęgniarek - tych sprzed 100 lat. Bo i one odegrały niebagatelną rolę w odzyskiwaniu niepodległości.
Posłuchaj rozmowy z Heleną Matogą
Posłuchaj rozmowy z Heleną Matogą
Jej praca sprawiła, że śmiertelność wśród rannych żołnierzy spadła z 42 do 2%. A nie robiła pozornie nic wielkiego - zadbała o lepsze warunki higieniczne i odżywianie chorych. Dziś w cyklu Pod lupą mowa będzie o założycielce pierwszej świeckiej szkoły pielęgniarstwa przy Szpitalu św. Tomasza w Londynie Florencji Nightingale. To tam kształciły się polskie pielęgniarki, które potem pracowały podczas I wojny światowej. Medal jej imienia jest do dziś najważniejszym międzynarodowym wyróżnieniem pielęgniarskim.
Obrazy Wojciecha Kossaka i Leona Wyczółkowskiego są inspiracją do rozmowy o polskich pielęgniarkach podczas I wojny światowej. Pierwszy to tzw. Piekło karpackie - Dolor et Caritas. Datowany na 1915 rok przedstawia pielęgniarkę w stroju tzw. ekonomki pochylona nad rannym żołnierzem. Drugi obraz to portret Marii Epstein w stroju ekonomki. I to słowo „ekonomka” jest dziś kluczowe.
Pierwsze polskie świeckie pielęgniarki wywodziły się z zamożnych rodzin o wysokiej pozycji społecznej. Żony i córki ziemiańskie, z rodzin profesorów uniwersyteckich, często z bogatego mieszczaństwa, które jednak przeznaczało sporą część majątku na cele dobroczynne. Zachowało się zdjęcie , na którym te młode dziewczyny wybierające pielęgniarstwo jako swoją drogę życiową, beztrosko idą na letni spacer.
Ignacy Paderewski, pianista, kompozytor, patriota, pierwszy premier rządu w odrodzonej Polsce, w latach 1917-1918 był przedstawicielem Paryskiego Komitetu Narodowego Odrodzenia Polski na terenie USA. Z inicjatywy Komitetu były szkolone, przy czynnej pomocy Heleny Paderewskiej, tzw. szare samarytanki – Amerykanki polskiego pochodzenia, dla których zorganizowano krótkie kursy pomocy pielęgniarskiej przygotowujące do pracy w Polsce. We wrześniu 1918 roku, po zakończeniu wojny, pierwsza ich grupa pod kierunkiem pani Paderewskiej przybyła do Paryża, a miesiąc później do Polski. Ignacy Jan Paderewski przyczynił się także do powołania Warszawskiej Szkoły Pielęgniarstwa otwartej w 1921 roku.
Komentarze (0)
Najnowsze
-
21:38
Podłęże–Piekiełko coraz bliżej. Przebito pierwszy tunel
-
21:23
Podłęże - Piekiełko - Tarcza Kinga już po drugiej stronie
-
19:32
Samotność seniorów w Polsce. „To nie tylko brak ludzi wokół”
-
19:07
Rafał Kurlit: "Mam donośny glos"
-
18:41
„Martwe natury” - spektakl francuskiej reżyserki w Starym Teatrze
-
18:33
Twierdził, że zranił się sam. Monitoring ujawnił prawdę
-
18:24
Bon dla pierwszaka w Tarnowie rozszerzony. Teraz to „bon sportowy” także dla klas 2 i 3
-
18:16
Poważny wypadek w powiece proszowickim. Lądował LPR
-
17:38
Polska przyspiesza z amunicją. Ważna inwestycja w Gorlicach
-
16:55
Jeden z ostatnich obrazów Tadeusza Kantora wraca do krakowskiego Muzeum Armii Krajowej
-
16:49
Niepokój wśród Ukraińców po zmianach przepisów. Problemy z leczeniem i zakwaterowaniem
-
16:22
Koniec sporu w Kolejach Małopolskich. Ile dostaną podwyżki?
-
15:41
"Tak jakby tu byli"...piłkarski Memoriał lekcją i zabawą
-
15:24
"Królewski Kraków" w ringu!
-
15:20
Były burmistrz Niepołomic oczyszczony z zarzutów. Spektakularny zwrot w sprawie
-
15:16
Festiwal BookGame zachęca do życia bez ekranów!
-
15:12
Tarnów: wyjątkowy kiermasz na Piekarskiej. Rękodzieło tworzone „z serca”
-
15:03
Oczyszczone ścieki trafiają do Dunajca bez wymaganej zgody. Sądeckie Wodociągi w poważnych tarapatach
-
14:18
Polityka senioralna na końcu kolejki? Ekspertka: system tego nie wytrzyma