- A
- A
- A
Vlkolínec, czyli najpiękniejsza żywa osada na Słowacji
W 2023 roku mija 30 lat od wpisania tego żywego skansenu na listę UNESCO. Vlkolínec jest częścią miasta Ružomberok w kraju żylińskim. Tym różni się od innych muzeów pod chmurką, że ciągle zamieszkują w nim 24 osoby.Pierwsze wzmianki o osadzie pochodzą z XIV wieku. Zasiedlili ją prawdopodobnie mieszkańcy pobliskiego Białego Potoku. Vlkolínec stanowił istotny punkt dla Słowackiego Powstania Narodowego. Podczas II wojny światowej część wioski została spalona przez Niemców w odwecie za działania partyzantów. W 1978 roku przekształcono osadę w skansen, a w 1993 wpisano na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.
Vlkolínec jest średniowieczną osadą z ludową architekturą typową dla obszarów górskich. Nazwa pochodzi o słowa "vlk", czyli "wilk". Zatem od popularnego w tym rejonie drapieżnika. Do dziś zachowało się 55 niewielkich drewnianych domów o prostym układzie. W większości są one posadowione szczytami do drogi. Oprócz tego przetrwały zabudowania gospodarcze, szkoła, studnia czy dzwonnica.
Życie codzienne
W Domu Rolnika z 1884 roku mamy możliwość, by zajrzeć do wnętrza typowego domu. Najpierw wchodzi się do kuchni (pitvor), skąd na prawo do komory, a na lewo - do izby. Był to biedny rejon. Mieszkańcy żyli głównie z rolnictwa. Kobiety zajmowały się także tkaniem kobierców, a mężczyźni wędzeniem czy konserwacją dachu.
Jak ochronić Vlkolínec?
Niełatwo jest mieszkać w miejscu będącym turystyczną atrakcją. W efekcie mieszkańcy mają więcej ograniczeń niż przywilejów. Niebawem o komunikację pomiędzy Vlkolínczanami a urzędem miasta zadba specjalnie wyznaczona osoba - menadżer. Wszystkie działania, np. remonty muszą być pod ścisłym nadzorem konserwatorskim.
Fujara pasterska, zwana inaczej słowacką
Fujara jest tradycyjnym instrumentem pasterskim. To rodzaj długiego fletu z trzema otworami palcowymi. Pozwala na wydobycie zarówno niskich, głębokich tonów, jak i tych wysokich. W 2008 roku wpisano ją na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO.
Gdzie dalej?
Vlkolínec znajduje się na Liptovie. To około godzina drogi od granicy. W Ružomberku - centrum Dolnego Liptova warto zaplanować spacer z uwzględnieniem najważniejszych zabytków. Dla miłośników przyrody idealnym kierunkiem będzie Čutkovská dolina, a dla amatorów aktywnego wypoczynku - Hrabovo z Malinô Brdo (kolejka gondolowa, hulajnogi, szlaki piesze i rowerowe). Ponadto, Słowacja to bogata kuchnia regionalna. Królują tu haluszki i pierogi z bryndzą, prażony ser czy buchty w słodkim sosie z dodatkiem maku. Trudno się oprzeć!
Specjalne podziękowania za pomoc w tłumaczeniu dla Adrianny Cisowskiej, Moniki Kalinowskiej, Kataríny Šarafínovej, Adama Hericha oraz Martina Pavlíka.
Komentarze (0)
Najnowsze
-
07:48
To jest spotkanie, które angażuje – kard. Ryś na Wawelu o Zmartwychwstaniu
-
21:43
„To nie skok na kasę”. Wody Polskie odpierają zarzuty Sądeckich Wodociągów
-
20:47
"Byłem przy tysiącach pożegnań". Kapelan krakowskiego hospicjum o śmierci, nadziei i miłości
-
20:09
W święta parkowanie w krakowskim OPP będzie darmowe
-
19:04
Kolejna porażka Wieczystej
-
18:10
Kraków. Samochód uderzył w stoisko ze zniczami, ranny jest młody mężczyzna
-
17:53
A w Kościelisku - konkursowe koszyczkowanie!
-
17:19
W Zabrzu Śmigus Dyngus dla Cracovii
-
17:18
W Kościelisku dzieci przygotowały koszyczki, a potem stanęły do konkursu na... tradycyjny koszyczek
-
16:07
Kolorowe pająki zdobią domy na Wielkanoc. Wraca urocza i ekologiczna tradycja
-
15:18
Co było w koszyczku? Święcenie pokarmów w Nowym Sączu
-
15:12
Groby Pańskie w Sądeckich kościołach
-
14:13
Święcenie pokarmów na Rynku Głównym. Tłumy wiernych i wyjątkowa atmosfera
-
14:08
Sądecka Wielkanoc: Tradycja święcenia pokarmów w parafii Św. Ducha
-
12:46
Wielkanocne święcenie pokarmów na Rynku w Krakowie. To już prawdziwa tradycja
-
12:34
Wielkanocne koszyczki w Tarnowie. Zobacz zdjęcia
-
12:04
Problemy na A4. Tworzą się korki
-
11:32
Święconka 212 metrów pod ziemią. Setki osób w kopalni soli w Bochni
-
10:10
Zwierzęcy "post" , czyli czy bywa , że nie są glodne?