ZAGADKA HISTORYCZNA (1.02)
- A
- A
- A
"Pejzaże regionalne" Audycja z dn. 1.02.2026 r.
WISŁA ŚMIAŁA to jedno z ramion ujściowych Wisły w Gdańsku.
Ma długość 2,5 km i uchodzi do Zatoki Gdańskiej.
Ramię powstało przed 186 laty, w nocy 1.02.1840 roku, gdy w wyniku zatoru lodowego wody Wisły (ramienia nazywanego wtedy Leniwką) przerwały wydmy Mierzei Wiślanej koło osady Górki i znalazły ujście w Morzu Bałtyckim.
Wieś została podzielona na dwie, nazwane Górki Wschodnie i Górki Zachodnie.
Nowe ujście rzeki nazwano na mapach niemieckich Przełom Wisły (Weichseldurchbruch).
Natomiast nazwę Wisła Śmiała wprowadził na polskie mapy geograf, krajoznawca i poeta, który dwa lata później w 1842 r. przybył nad Zatokę Gdańską, by obejrzeć nowe ujście " królowej polskich rzek".
Był pierwszym Polakiem, który stworzył dokładny opis hydrograficzny terenów Żuław Wiślanych, na których przebywał dwukrotnie.
Proszę podać jego imię i nazwisko.
ADRES INTERNETOWY: [email protected]
do godz. 7.30 dnia 1.02. 2026 r.
UPOMINKI:
2 płyty CD z dokumentalnym słuchowiskiem "ZŁOŚLIWI BOGOWIE ZAKPILI Z NAS OKRUTNIE" na podstawie korespondencji Wisławy Szymborskiej i Zbigniewa Herberta.
2 egzemplarze książki Barta Dyrcza "NA BEZDECHU. OPOWIADANIE NON FICTION".
półrocznik "ALMANACH ŁĄCKI" (numer 43)
ANDRZEJ KIERNOZIAK był w latach 1979 - 1984 zastępcą dyrektora d/s produkcji w Nowotarskich Zakładach Przemysłu Skórzanego "PODHALE".
Ten obuwniczy kombinat ruszył z produkcją w 1955 r., a zakończył ją w roku 1994. Ostatecznie został zlikwidowany w 1999 r.
W ubiegłym roku minęło 70 lat od uruchomienia zakładu.
W 2015 r. Andrzej Kiernoziak założył Stowarzyszenie Kombinat "Podhale", którego prezesem jest do dzisiaj.
Wyjaśnia cele jego działalności, wspomina historię zakładu, jego początki i profil produkcji, a nowotarżanka red. ANNA SZOPIŃSKA, która dokumentowała wspomnienia byłych pracowników, podkreśla nie tylko gospodarczy, ale także społeczny, kulturalny i sportowy dorobek NZPS "Podhale".
Posłuchaj!
Olkuszanin MATEUSZ JURCZYK ukończył studia w Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach na kierunku perkusja jazzowa.
Jest oczywiście jazzmanem, ale woli określać się jako improwizator grający w różnych konfiguracjach z różnymi muzykami.
Był aktywny między innymi w początkach działalności krakowskiej grupy "WATAHA DRUMS" Marka "Smoka" Rajssa.
Teraz nagrał pierwszą płytę z własnym zespołem "MATEUSZ JURCZYK I SUPERGRUPA".
Koncert został zarejestrowany w olkuskim Klubie PRZYJAŹŃ", a wersja CD ukaże się jesienią.
W niedzielę po 7.30 posłuchamy instrumentalnego utworu "HEWELIUSZ", który doczekał się teledysku zrealizowanego przez Krzysztofa Bonieckiego. https://www.youtube.com/watch?v=-dev4qxDCOM
O swojej wizji artystycznej o przyjaciołach, z którymi współpracuje opowiada Mateusz Jurczyk.
Posłuchaj
W 1876 r. austriacki zaborca wybudował linię kolejową z Tarnowa przez Stróże, Nowy Sącz, Muszynę, Leluchów i Orłów (dziś w Republice Słowacji) i dalej na Węgry.
Była to inwestycja strategiczna o znaczeniu militarnym, ale wpłynęła też na rozwój uzdrowiskowej Krynicy oraz Żegiestowa.
Jednak dla kuracjuszy podążających "do wód" do Krynicy, ostatni etap podróży oznaczał na stacji w MUSZYNIE kłopotliwą przesiadkę na konne bryczki dowożące ich do celu.
Nic więc dziwnego, że zaczęły powstawać pomysły jak usprawnić przejazd na tym 11 kilometrowym odcinku.
Nie został zrealizowany pomysł konnej kolei, który zgłosił inż BRONISŁAW BABEL.
Zbyt drogi był pomysł poprowadzenia kolei z Grybowa przez Berest do Krynicy, tak jak i zamysł z 1905 r. zelektryfikowania odcinka z Muszyny do Krynicy.
I dopiero inicjatywa, której współpomysłodawcą był dr HENRYK EBERS sprawiła, że po dwu latach budowy, w 1911 r. pierwszy parowy pociąg dotarł z Muszyny do Krynicy.
Budowę szlaku prowadził inż. FERDYNAND GISMAN, który studiował w c. k. Szkole Politechnicznej we Lwowie.
W Paryżu mieszka dziś Pani Kinga Majewska, która jest wnuczką MAURYCEGO MACHALSKIEGO, kierownika komisji, która wyłoniła firmy do budowy kolei i która ma kontakt z Muzeum Regionalnym Państwa Muszyńskiego - podkreśla historyk BARBARA RUCKA.
Posłuchaj!
Prof. RYSZARD TADEUSIEWICZ z Akademii Górniczo - Hutniczej jest autorem książki "W LABORATORIUM NAUKOWCA I W PRAKTYCE INŻYNIERA. Ciekawostki naukowo – techniczne".
Jeden z rozdziałów poświęcił kobietom w nauce i technice, w tym także polskiej uczonej i dwukrotnej Noblistce MARII SKŁODOWSKIEJ - CURIE.
Przedstawia mało znane fakty z jej życiorysu.
Posłuchaj!
Urodził się w 1817 r. CZERNIOWCACH na Bukowinie, ale zasłużył się jako budowniczy kościoła pw. św. Mikołaja w ŁĘGU TARNOWSKIM.
Ksiądz DIONIZY KLIMASZEWSKI żył krótko, zmarł w 1865 r., na co wpływ miało uwięzienie go przez sąd wojenny w Tarnowie po wybuchu Powstania Styczniowego.
Sylwetkę tego kapłana i patrioty przybliża tarnowski historyk MIECZYSŁAW CZOSNYKA.
Posłuchaj!
Andrychowska regionalistka DARIA RUSIN powraca do lat międzywojnia w tym mieście. Już wówczas starano się zmienić wyobrażenie o Andrychowie jako tylko mieście przemysłowym i akcentowano piękno pobliskiego Beskidu Małego, znakomitego terenu do uprawiania turystyki.
Posłuchaj!
Komentarze (0)
Najnowsze
-
12:56
Kiedy można się spodziewać widocznych skutków obrad synodu?
-
12:08
Parking przy dworcu PKP w Nowym Sączu
-
11:37
Dron na wodór ze złotym medalem
-
11:22
Pierwsze takie centrum w Polsce powstało w Krakowie. Będzie kształcić specjalistów od zabytków
-
11:05
Wypadek w Suchej Beskidzkiej
-
10:54
Kardynał Ryś: potrzebujemy przeorać ziemię krakowskiego Kościoła
-
10:49
Gdy się pojawią, w przyrodzie coś się zmienia
-
10:34
6. edycja Małopolskiego Festiwalu Podróżniczego 50°N nadchodzi!
-
10:24
Dzień, w którym zniknęli ludzie. 6 lat od pierwszego lockdownu
-
09:34
Piotr Sosin, nasz słuchacz z Tarnowa, poprowadzi "Muzyczną Zmianę". Wygrał licytację
-
09:23
Jubileusz prof. M. Hellera. "Gwiazdy" - reportaż Anny Łoś
-
09:22
Przełom w Myślenicach. W końcu ruszy budowa centrum dla osób z niepełnosprawnościami
-
09:13
Proza na scenie. "Magiczna rana" - reportaż Ewy Szkurłat
-
08:52
Teza Trumpa pod ostrzałem faktów. Co naprawdę uderzyło w szkołę w Minab?
-
08:15
Bartosz Bocheńczak (Konfederacja): "Przemysław Czarnek to hipokryta"
-
08:01
Zakopane chce budować mieszkania dla mieszkańców. W planach blok na 100 lokali
-
07:46
Ktoś znów ukradł binokle burmistrza Tarnowa. "Nie nauczyliśmy się szanować historii"
-
17:30
Czy każdy może przeglądać dokumenty w Archiwum Narodowym w Krakowie?