- A
- A
- A
Radio za żelazną kurtyną RECENZJA
Premiera słuchowiska w studiu im. Romany Bobrowskiej w Radiu KrakówJak wspominał przed premierą autor scenariusza, Mateusz Pakuła, stworzenie adaptacji radiowej Za żelazną kurtyną Anne Applebaum to zadanie karkołomne (ale i dlatego szczególnie ciekawe). Realizatorzy pracowali na narracji rzeczowej, pełnej historycznych faktów, dat, nazwisk – ustaleń z archiwów historii państw Europy Wschodniej pod kontrolą Związku Radzieckiego od roku 1944. Wyszli jednak z tego zadania obronną ręką, a kluczem do otwarcia na słuchowisko tekstu Applebaum był zabieg swoiście metateatralny: wybór tylko jednego rozdziału jej książki, poświęconego funkcjonowaniu stacji radiowych pod sowiecką kontrolą. Autor scenariusza, reżyserka, Ewa Ziembla i aktorzy Starego Teatru wydobyli także z tekstu Applebaum dużą dozę czarnego humoru pojawiającego się na styku mów oficjeli, powstających struktur socjalistycznych i życia codziennego słuchaczy .
Autoironiczna gra z medium radiowym toczy się w Radiu za żelazną kurtyną na kilku frontach. Najważniejszym z nich jest wydobycie tematu samego głosu ludzkiego (jego wiarygodności i mocy sprawczej) jako podstawowego narzędzia komunikacji. Cztery głosy, jakby spikerów radiowych (w tej roli: Ewa Kaim, Małgorzata Zawadzka, Juliusz Chrząstowski i Wiktor Loga-Skarczewski) wytwarzają dla słuchaczy skondensowany, dynamiczny strumień mowy: łamana fraza Applebaum podawana jest tu z ust do ust, czasem głosy spotykają się w chóralnych frazach komunikatów czy wystąpień oficjeli. Niezwykle istotne dla wydobycia na wierzch tej matni głosowej są wokalne aranżacje i inkantacje Jorgasa Skoliasa i Zuzanny Skolias. Radio działa tu nie tylko jako rodzaj przekaźnika historycznego miksu, udatnie eksponując procesy wytwarzania historii, ale i zostaje wyraźnie odsłonięte w roli tuby propagandowej, którą pełniło pod okupacją sowiecką. Tej opowieści radia o własnej historii nie brakuje także nuty powagi, znaczonej nokturnem cis-moll Chopina, utworem granym przez Władysława Szpilmana w ostatniej audycji Polskiego Radia w 1939 roku.
Na koniec łyżka dziegciu: brakowało mi w Radiu za żelazną kurtyną nieco szaleństwa formalnego, odwagi, trochę dezynwoltury w grze z inscenizacyjną i dźwiękową stroną słuchowiska. Radio działa jak dobrze naoliwiona, puszczona w ruch maszyna – bez eksperymentów i niespodzianek; z gładkim, powtarzalnym przebiegiem. Za to zmierza prosto do celu: ku gorzkiej, a zarazem przewrotnej puencie – śpiewanym w finale przez Zuzannę Skolias swoistym protest-songu o refrenie Człowiek nie musi wierzyć we wszystkie te mistyfikacje.
Joanna Jopek
Radio Kraków
Radio za żelazną kurtyną
na podstawie fragmentów książki Anne Applebaum Za żelazną kurtyną
adaptacja: Mateusz Pakuła,
reżyseria: Ewa Ziembla
Realizacja: Wojciech Gruszka
premiera: 25 X 2013
Komentarze (0)
Brak komentarzy
Najnowsze
-
19:06
Śmiertelny wypadek w Gostwicy. Nie żyje mężczyzna przygnieciony przez ciągnik
-
18:08
Wypadki na drogach w Małopolsce. Są utrudnienia w ruchu
-
18:01
Mieszkańcy odetchnęli, ale to nie koniec. Wojewoda po stronie starostwa ws. spopielarni
-
17:25
Nieposłuszeństwo w literaturze i życiu. Rozmowa z Pauliną Frankiewicz, dyrektorką programową Festiwalu Conrada.
-
17:21
Sezon powodziowy przed nami. Służby w pełnej gotowości
-
16:35
WSA po stronie szkoły w Rozkochowie. Spór o dowozy uczniów rozstrzygnięty
-
16:18
Tajemnice percepcji. Korepetycje z edukacji zdrowotnej. Lekcja 29
-
16:17
Zakończyły się utrudnienia na DK 52 w Choczni i na DK 79
-
16:10
Pożar w Nowej Hucie wywołany przez dzieci. "To wybryk, a nie działanie z premedytacją"
-
16:08
Nawet 19 pożarów dziennie. Małopolscy strażacy alarmują
-
15:37
Płytka z czujnikami z AGH na misji SOLIS100
-
15:35
Dlaczego wciąż nie przekazujemy 1,5% podatku?
-
14:36
Remont małej uliczki w centrum Tarnowa znów się opóźni. Potrwa do końca wakacji
-
14:28
Polexit - realne zagrożenie czy polityczna narracja? Ekspertka UJ: Polacy nie chcą wychodzić z UE
-
14:21
CITISTRA czyli obywatele pomagają naukowcom
-
14:14
Bilard wraca do łask. "Do tej pory kojarzył się z pubem, piwem i papierosem, ale to już przeszłość"
-
14:01
85 lat Andrzeja Zaryckiego i światowa premiera. Ten wieczór przejdzie do historii
-
14:00
Koniec problemów z mgłą na Balicach? Jest zgoda na ILS
-
13:51
Ugodził na ulicy Starowiślnej i zniknął. Rozpoznajesz tego mężczyznę?
-
13:48
AI a brudna kampania referendalna w Krakowie. „To już realny wpływ na wyborców”
Skontaktuj się z Radiem Kraków - czekamy na opinie naszych Słuchaczy
Pod każdym materiałem na naszej stronie dostępny jest przycisk, dzięki któremu możecie Państwo wysyłać maile z opiniami. Wszystkie będą skrupulatnie czytane i nie pozostaną bez reakcji.
Opinie można wysyłać też bezpośrednio na adres [email protected]
Zapraszamy również do kontaktu z nami poprzez SMS - 4080, telefonicznie (12 200 33 33 – antena,12 630 60 00 – recepcja), a także na nasz profil na Facebooku oraz Twitterze