Poniedziałek, 16 lis 5 °C Jakość powietrza: Dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

Do kogo należą lasy? Trwa spór o lasy społeczne

Trwa ogólnopolska narada na temat lasów społecznych – inicjatywy, która zakłada wyznaczenie terenów leśnych pełniących funkcje o szczególnym znaczeniu społecznym i środowiskowym. Pomysł lasów społecznych ma stworzyć obszary, które będą służyły rekreacji, turystyce, ochronie wód, a także przyciągały ludzi szukających kontaktu z naturą. Jednak, jak pokazują wydarzenia wokół lasów krakowskich, wdrożenie tej idei napotyka znaczące bariery. Więcej o inicjatywie opowiedziały Sylwii Paszkowskiej Monika Konieczna z Akcji Ratunkowej dla Krakowa i Anna Treit z Pracowni na Rzecz Wszystkich Istot.

Do kogo należą lasy? Trwa spór o lasy społeczne
Las Tenczynek, który strona społeczna chciała włączyć do lasow społecznych/Fot. Magdalena Ryszkowska
Anna Triet i Monika Konieczna, fot. Sylwia Paszkowska

Lasy społeczne to idea ochrony i użytkowania wybranych terenów leśnych z myślą o ich znaczeniu dla lokalnych społeczności. W przeciwieństwie do tradycyjnie zarządzanych lasów, których gospodarka leśna koncentruje się często na pozyskiwaniu drewna, lasy społeczne mają pełnić funkcje ważne społecznie i ekologicznie. Przestrzenie te mają służyć mieszkańcom zarówno dużych miast, jak i mniejszych miejscowości, jako miejsca rekreacji, kontaktu z naturą, ochrony wody i środowiska.

Wzrost świadomości społecznej

Pandemia COVID-19 stała się kluczowym punktem zwrotnym w podejściu społeczeństwa do lasów.

Ludzie ruszyli do lasów i zauważyli skalę wycinek oraz zniszczeń - wyjaśnia Monika Konieczna.

To właśnie ta zmiana postaw społecznych zapoczątkowała debatę o lasach społecznych, które miałyby chronić nie tylko przyrodę, ale również zaspokajać potrzeby lokalnych społeczności. Od tamtego czasu aktywiści i mieszkańcy Krakowa intensywnie pracują, by ich głos został usłyszany w debacie publicznej.

Wpływ lasów społecznych na środowisko

Lasy społeczne pełnią wiele funkcji kluczowych dla ekosystemu. Dzięki retencji wody chronią przed suszami i powodziami, sprzyjają bioróżnorodności, a także dają ochłodę i wytchnienie w upalne dni.

To właśnie po to są lasy społeczne – abyśmy mogli odpocząć, nabrać energii, zamiast oglądać wycinki i hałdy ściętych drzew - podkreśla Anna Treit.

Lasy społeczne to idea ochrony i użytkowania wybranych terenów leśnych z myślą o ich znaczeniu dla lokalnych społeczności. W przeciwieństwie do tradycyjnie zarządzanych lasów, których gospodarka leśna koncentruje się często na pozyskiwaniu drewna, lasy społeczne mają pełnić funkcje ważne społecznie i ekologicznie. Przestrzenie te mają służyć mieszkańcom zarówno dużych miast, jak i mniejszych miejscowości, jako miejsca rekreacji, kontaktu z naturą, ochrony wody i środowiska.

Las Tenczynek, który strona społeczna chciała włączyć do lasow społecznych/Fot. Magdalena Ryszkowska

Różne wizje. Aktywiści kontra Lasy Państwowe

W ramach ogólnopolskiej narady powstały propozycje map lasów społecznych, stworzone przez lokalne organizacje społeczne i konsultowane z ekspertami z dziedziny hydrologii i leśnictwa. W Krakowie inicjatorzy tej idei zasugerowali, aby 73% lasów wokół miasta objąć statusem lasów społecznych. Tymczasem Lasy Państwowe zaproponowały zaledwie 7,5%. Według Koniecznej i Treit tak niska propozycja jest nieadekwatna w kontekście potrzeb społecznych i ekologicznych regionu.

Nasza propozycja była ambitna – to prawda. Dążyliśmy do wyłączenia większości tych terenów z wycinek, choć byliśmy gotowi na kompromis w postaci ograniczeń i modyfikacji - przyznaje Monika Konieczna.

Jednak, jak pokazują wyniki ostatnich spotkań, stanowisko Lasów Państwowych pozostało niezmienne.

Dla aktywistów brak zgody na wyższą ochronę krakowskich lasów oznacza, że ich walka się nie kończy. Nadzieja leży teraz w rękach Ministerstwa Klimatu i Środowiska, które może rozważyć pilotażowe rozwiązania, aby dostosować projekt lasów społecznych do oczekiwań lokalnych społeczności.

Jeśli proces partycypacyjny nie zakończy się sukcesem, będzie to miało negatywny wydźwięk. Obiecaliśmy mieszkańcom, że będziemy walczyć o ochronę tych lasów – to dla nas wielka odpowiedzialność – mówi Anna Treit.

Na ten moment wciąż nie wiadomo, jaki będzie ostateczny kształt projektu lasów społecznych. Decyzje, jakie zapadną w tej sprawie, mogą mieć wpływ nie tylko na przyrodę, ale też na społeczne zaufanie do instytucji publicznych. Jak się wydaje, los lasów społecznych zależy nie tylko od urzędników, ale także od nieustępliwości aktywistów, którzy pragną, by ich głos został usłyszany i uwzględniony w procesie decyzyjnym.

(cała rozmowa do posłuchania)

Posłuchaj wypowiedzi

Komentarze

Najpopularniejsze

  • Duży pożar w Giebułtowie. Ogień opanowany, akcja straży zakończona

    Radio Kraków

  • Zmiany we władzach Kraków Airport. Łukasz Gibała odwołał Łukasza Pawełka

    Radio Kraków

  • Policja wyjaśnia: żaden funkcjonariusz krakowskiej komendy miejskiej nie został wysłany do Warszawy

    Radio Kraków

  • Msza w intencji sprawcy zamachu w Krakowie. Bazylika Mariacka wydała oświadczenie

    Krzysztof Orski, Gabriela Koziara

  • Miliony z autostrady A4. Stalexport ujawnia wyniki przed końcem koncesji

    Radio Kraków

  • O krok od tragedii na A4. Kierowca miał 3,5 promila alkoholu

    Jakub Sajdak

Najnowsze

  • Polska przy stole negocjacyjnym. „Dla Rosji to nie jest dobra wiadomość”

  • Zderzenie tramwaju z samochodem w Krakowie. Jedna osoba ranna

  • "Wiślacki orzeł", czyli książka o Antonim Szymanowskim... jakiej nie było dotąd

  • Miał być w tym roku, będzie w przyszłym. Tarnów czeka na kolejny zdrój z wodą pitną

  • "In the Hall Tonight" - Phil Collins drugi raz wśród legend

  • Po zamachu na Rynku Głównym w krakowskich szpitalach pozostaje 9 osób