Niedziela, 22 lis -1 °C Jakość powietrza: Dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

Dzięki niemu wiemy, dlaczego w stresie pocą się ręce, a serce bije szybciej

Prof. Napoleon Cybulski, krakowski uczony, który odkrył adrenalinę

Dzięki niemu wiemy, dlaczego w stresie pocą się ręce, a serce bije szybciej
Prof. Napoleon Cybulski. NAC

Posłuchaj wypowiedzi

Byle stres, a już skacze nam adrenalina. Byle trudna sytuacja, a już kołatanie serca, krótki i szybki oddech i te spocone dłonie. I decyzja: walczyć czy uciekać. A za wszystko odpowiedzialna jest adrenalina - hormon strachu, walki i ucieczki.

Produkują ją niewielkie nadnercza, które długo pozostawały zagadką dla anatomów, a nawet jeśli już dostrzegli ich istnienie, to ciągle zadawali sobie pytanie, po co właściwie są.

I tu pojawił się krakowski uczony Napoleon Cybulski i jego przełomowe badania w sprawie adrenaliny.  

Miał światową sławę, kilka razy był nominowany do nagrody Nobla, ale bez skutku...

Był natomiast laureatem nazywanej "polskim Noblem" nagrody im. Erazma i Anny Jerzmanowskich za rok 1918, przyznanej przez Akademię Umiejętności. Wartość tej nagrody odpowiadała wówczas 12 kilogramom złota, co w dzisiejszych czasach byłoby równowartością prawie dwóch milionów złotych.

Prowadził też badania związane z EEG i... hipnozą. Co prawda nikogo nie hipnotyzował, ale zastanawiał się nad medycznym wykorzystaniem tej metody. Co z tego wyniknęło?

Był wielkim zwolennikiem kobiet i dopuszczenia ich do edukacji. Współdziałał z Odo Bujwidem i zwłaszcza jego żoną Kazimierą przy założeniu gimnazjum żeńskiego dla  dziewcząt w Krakowie i dopuszczenia ich na studia medyczne. Może nie widział ich prof. Cybulski od razu przy stole chirurgicznym, ale w laboratorium naukowym... dlaczego nie. Cenił ich cierpliwość i dokładność zwłaszcza, ze sam był cholerykiem.

W roku 1916 kupił dwór "Prochownia" w Nawojowej Górze koło Krzeszowic pod Krakowem. Tam mieszkał, a już wcześniej, w 1911 roku został prezesem Ochotniczej Straży Pożarnej w Nawojowej Górze.

Gościem Marzeny Florkowskiej jest prof. Ryszard Witold Gryglewski, Katedra Historii Medycyny UJ CM.

Najpopularniejsze

  • Rodzina zamachowca odebrała jego ciało

    Julia Kawa

  • News Radia Kraków

    News Radia KrakówŚlady zamachu w Krakowie mają pozostać? Konserwator zabytków zabrał głos

    Ola Sobczak

  • Śmiertelny wypadek w Gdowie. Jedna z ulic była zablokowana

    Marcin Śliwa

  • Jak czują się policjanci ranni podczas zamachu w Krakowie? Są nowe informacje o ich zdrowiu

    Piotr Łęgowski

  • Nagranie dziecka unikającego kul zamachowca. Prokuratura: wszystko wskazuje na to, że jest prawdziwe

    Jan Pająk

  • Śmierć rowerzysty w Krakowie. Biegły zbada, czy rower elektryczny był zgodny z przepisami

    Ola Sobczak

Najnowsze

  • Miłość w dwóch językach. Jak budować relację z osobą w spektrum autyzmu?

  • Audycja z 22.11.2026 r.

  • Pewne zwycięstwo Cracovii w Jastrzębiu. „Pasy” strzeliły pięć goli

  • Koszykarki z Bochni przegrały w Gorzowie. 32 punkty Laury Stockton nie wystarczyły

  • Tylko jeden Polak w drugiej serii. Kacper Tomasiak najlepszy z naszych w Lillehammer

  • Prokuratura: w Nowym Lipowcu, Rudniku i Mołodyczu znaleziono szczątki rosyjskich pocisków Ch-101